ببخشید! شما کیارستمی را می‌شناسید؟
نگار حسینخانی| خبرنگار:
همین چند روز پیش بود که اثری از «عباس کیارستمی» در حراج تهران به فروش رسید و باز خاطره‌ای از او را در ذهن‌ها زنده کرد؛ کارگردانی با عینک دودی که هنوز مرگش را نمی‌توان باور کرد. کیارستمی متولد و متوفی همین ماه گرم است. او ۳ دهه اول زندگی‌‌اش را در محله اختیاریه و در خانه پدری گذراند و پس از آن هم مدام در رستم‌آباد رفت‌وآمد داشت. همه خاطرات کودکی‌اش نیز در آن کوچه‌ها و بین درختان و باغ‌های آن محله شکل گرفته. به یاد او به این محله، خانه پدری و مدرسه‌ای که دیگر چیزی از آن باغ باقی نمانده و در مسیر فراموشی است سری زده‌ایم. بی‌شک باد ما را [با یادها] خواهد برد.
تیرماه ۱۳۱۹ در تهران متولد شد. پس از مدتی پدرش در حوالی رستم‌آباد و در اختیاریه جنوبی خانه ساخت. خانواده‌اش چندان مرفه و روشنفکر نبود اما دینداری و فرهنگشان تا هنوز هم زبانزد اهالی قدیمی رستم‌آباد است. کیارستمی در بخشی از یکی از گفت‌وگوهایش می‌گوید: «پدر من از فشار قیدهای پدرزنش فرار کرد و در اختیاریه خانه‌ای ساخت. ۴۰روزه بودم که به آنجا رفتیم و ۲ سال در خانه‌ای زندگی کردیم که در نداشت و زمستان‌ها پتو به در می‌زدیم و از دوردست فقط خانه ما دیده می‌شد که اطرافش مزرعه بود؛ یک خانه با شیروانی قرمز که هیچ چیز جز گندم اطرافش نبود.» عباس اما پسر ساکت و سر به زیری بود و تنهایی‌اش را دوست داشت.
به نظر خودش خانواده پر جمعیتی بودند اما اهالی می‌گویند این رسم آن روزگار بود و اغلب خانواده‌ها وضع زندگی‌شان اینچنین بود و فرزندان زیادی داشتند. بعد از ۲ خواهر بزرگ‌تر، نخستین پسر خانواده بود. پدرش کارگر ساده‌ای بود که نقاشی دیواری می‌کشید و اهالی می‌گویند نقاش ساختمان بود و از این طریق امرار معاش می‌کرد. البته «حسین رستم‌آبادی» از اهالی قدیمی رستم‌آباد می‌گوید: «پدر عباس کیارستمی مغازه کوچک خواربارفروشی داشت که به خانه‌اش چسبیده بود. در ۳ دهه‌ای که آنها در این محله زندگی می‌کردند هیچ‌کس از آنها بدی ندید.»
از میوه تَه تا نخل کن
«آیدین آغداشلو» نقاش و منتقد با عباس کیارستمی در دوره دبیرستان همکلاس بود. آغداشلو درباره آن روزها می‌گوید: «آن موقع درختی به نام تَه در خرابه‌ای نزدیک مدرسه ما بود که میوه‌های آن را می‌خوردیم. میوه‌هایش کمی بزرگ‌تر از یک دانه لپه و کل میوه فقط هسته بود و قشر دورش به نازکی کاغذ! از درخت بالا می‌رفتیم و این میوه‌ها را می‌خوردیم و کیف می‌کردیم.» رستم‌آبادی هم می‌گوید که این میوه نوعی تمشک وحشی بود که در این محله به وفور وجود داشت. عباس ۶ کلاس ابتدایی را در مدرسه «بهرام» و دبیرستان را در «جم» قلهک درس خواند. مدرسه بهرام آن روزها در کوچه قنات کنار مسجد شاه‌آبادی بود و در دیگر آن در خیابان دیباجی باز می‌شد. امروز از آن مدرسه هیچ اثری نیست؛ مدرسه را منتقل کرده‌اند به خیابان لطیفی. دبیرستان جم که حالا نامش منتظری است به قول اهالی از مدارس خوب آن زمان بود. کیارستمی در یادداشتی به آن دوران اشاره می‌کند که در دوره مدرسه منزوی بوده و می افزاید: «در مجموع شاگرد متوسطی بودم. ریاضیاتم ضعیف بود، نقاشی‌ام بد نبود و شعر را خیلی خوب حفظ می‌کردم. در کلاس هم همیشه خودم را پشت شاگردهای دیگر پنهان می‌کردم که دیده نشوم و به نظرم در این کار موفق بودم. به همین دلیل کمتر معلمی مرا به اسم یا قیافه می‌شناخت و همین میل به تنهایی و گریز بود که در ۱۸ سالگی از خانواده جدا شدم.»
نقلی که رستم‌آبادی هم آن را تأیید می‌کند و می‌گوید: «عباس معمولاً آهسته می‌آمد و می‌رفت و بچه سربه زیری بود.» همه کودکی و نوجوانی‌اش در گندمزار پشت خانه، در طبیعت، بین درخت‌ها و کرت‌ها گذشت. شاید هیچ‌یک از اهالی آن سال‌های رستم‌آباد و اختیاریه نمی‌دانست آن کودک سربه زیر رؤیاپرداز روزی قرار است جهان را به ستایش برانگیزاند. آنها که بعدها در خانه هایشان در اختیاریه کارگردانی را از صفحه تلویزیون‌شان دیدند که از پله‌های سن فستیوال معتبر کن بالا رفت تا بالاترین مقام سینمای هنری جهان، یعنی نخل طلای کن را دریافت کند شاید باور نمی‌کردند که او همان عباس آرام و بی‌سروصدای هم‌محله‌ای آنهاست.
خانه‌ای میان گندمزار
آن روزها دورتادور خانه آنها هیچ خانه‌ای نبود و بیشتر وقت‌ها تنها و گاهی با دوستان ساعت‌هایش را در طبیعت اختیاریه می‌گذراند. با دوستانش بین دو کرت قدم می‌زد و قرار می‌گذاشت که هر نیم ساعت بین درس خواندن گپی بزنند و از رادیو، برنامه‌های موسیقی و آواز گوش کنند. رستم‌آبادی می‌گوید: «نام خانوادگی آنها یعنی کیارستمی ربطی به سکونت‌شان در رستم‌آباد نداشت. بیشتر ساکنان قدیمی این محله با نام رستم‌آبادی، محسنیان و… شناخته می‌شوند.» او درباره خانه کیارستمی‌ها نیز می‌گوید: «روزگاری دور تا دور خانه کیارستمی و این محله گندمزار بود و باغ‌های میوه و درختان تنومند بیشتر سمت مدرسه و بالای رستم‌آباد بودند اما جای آن همه درخت حالا ساختمان‌ها سبز شده‌اند.» درخت‌ها یکی پس از دیگری جایشان را به ساختمان‌های قد و نیم‌قدی داده‌اند که کمتر نشانی از آن روزهای اختیاریه دارد.
رستم‌آبادی می‌گوید که خانواده کیارستمی تا زمانی که پدرشان به رحمت خدا رفت در این محله ساکن بودند. عباس کیارستمی هم می‌گفت: «در ۲۹ سالگی‌ام پدرم، این موجود استثنایی، آرام و مظلوم را از دست دادم. بعدها به دلیل همین علاقه زیاد، اسم پسر بزرگم احمد را از روی نام او برداشتم.» رستم‌آبادی از اهالی قدیمی رستم‌آباد ۵ سال از عباس کیارستمی بزرگ‌تر است. او می‌گوید: «از عباس بزرگ‌تر بودم و به همین دلیل او و خانواده‌اش را به خوبی به خاطر دارم. احتمالاً نسب آنها به مشهد می‌رسد. چون دختر بزرگ‌شان، یعنی خواهر بزرگ عباس را به شاگرد مغازه‌شان دادند که اصالتاً مشهدی بود و بعدها در کلانتری رستم‌آباد مشغول شد و حتی تا چندسال پس از مرگ مرحوم کیارستمی بزرگ، که خانه را فروختند نیز در آگاهی این محله کار می‌کرد. پس از آن، آنها نیز از این محله کوچ کردند و به مشهد رفتند.»
مشهدی عباس با خانواده‌اش در همسایگی دیوار به دیوار کیارستمی‌ها زندگی می‌کردند. هرچند شکل و شمایل و جانمایی‌ها و جغرافیا و حتی مردم محله تغییر کرده و خانه‌های زیادی در آن گندمزارها نشسته‌اند اما خانه را پیدا می‌کنیم. خانه‌ای که پس از کیارستمی‌ها ساخته شد و چندین و چند مغازه و خانه جای آن نشست. اکنون اما انتهای خیابان شهید رزاقی شمیرانی دستخوش تغییرات زیادی شده است. رستم‌آبادی مغازه کوچکی را که حالا چسبیده به این خانه و جای آن خواربارفروشی را پر کرده نشان می‌دهد و می‌گوید: «این خانه‌ها شمایل قبلی محله را تغییر داده‌اند. پدر عباس کیارستمی در این محله مغازه داشت و به نیکنامی شهره بود. هرچه از خوبی این خانواده بگویم کم گفته‌ام. حتی داماد این خانواده هم انسان نیکی بود.»
«علی‌اکبر ولایتی» مشاور امور بین‌الملل رهبر معظم انقلاب و رئیس مرکز تحقیقات استراتژیک تشخیص مصلحت نظام از هم‌محله ای‌های عباس کیارستمی در محله رستم‌آباد شمیران بود. او در یکی از جلسات تعریف کرده بود: «کیارستمی هم‌محله‌ای ما بود؛ بچه رستم‌آباد بود. فیلم طعم گیلاس را من وساطت کردم تا وزارت ارشاد قبول کرد که برود برای شرکت در فستیوال کن.»
همین معاشرت مسالمت‌آمیز با هم‌محله‌ای‌ها، از سیاستمداران و هنرمندان آینده تا همسایه‌ها نشان از زندگی خانواده‌ای شریف از خانواده‌های قدیمی رستم‌آباد دارد؛ خانواده کیارستمی‌ها که عباس‌شان بعدها بزرگ‌ترین و پرافتخارترین سینماگر کشورشان شد.
همشهری
آخرین خبرها
- «خائن کشی» آنلاین می‌شود
- مستند «در میان امواج» و روایتی زنانه از جنوب ایران
- تبری بهرام بیضایی از شبکه من و تو
- فیلم کوتاه «پیاده»؛ ایکاش وطن جای بهتری برای ماندن بود
- اکران آنلاین «قیف» از سهشنبه
- اولین اجرای «مزین السلطنه» تقدیم خبرنگاران می‌شود/ «ژن زامبی» در راه تماشاخانه هما
- وقتی از سینمای حرفه ای و اصیل حرف می زنیم
- نیرویی ماورایی برای فوتبالیستها؛ وقتی یک عشق زنانه میتواند کریستیانو رونالدو را هم دگرگون کند!
- بازگشت دِپ به هالیوود؛ پنه لوپه کروز و جانی دپ در یک فیلم اکشن مهیج بازی میکنند
- «پیر پسر» بهترین فیلم جشنواره لندنبریز شد
- «کیک محبوب من»؛ روایت سهل و ممتنع تنهایی
- فیلم جدید عبدالرضا کاهانی در بخش مسابقه ادینبورگ
- خواننده محبوب کشور: دوست دارم فرهاد مجیدی در ردیف اول کنسرتم مرا تماشا کند!
- رقابت «پیر پسر» در جشنواره ایرلندی
- فیلمی به تهیه‌کنندگی نوید محمدزاده در جشنواره لوکارنو
- چه کسی با اکران فیلم خارجی مخالف است؟
- تخریب دریک توسط تیم ملی آرژانتین با اشاره به کندریک لامار
- حکایت کوسههای مکانیکی «آروارهها» اسپیلبرگ
- ماراتن عذاب؛ کریستیانو رونالدو و اشکهایی که باید سرازیر می‌شد
- فیلم‌های سعید سهیلی و مهران مدیری در راه سینماها/ تعویق یک هفتهای اکران «یادگار جنوب»
مرتبط با خبر
خبرهای پربازدید
واکنش مجید مجیدیبه مستندی از صمدیان درباره کیارستمی
مجید مجیدی پس از تماشای مستند «در جاده با عباس کیارستمی» ساخته سیف‌الله صمدیان در سی‌ویکمین جشنواره بین‌المللی فیلم بوسان، به تمجید از این مستند و عباس کیارستمی پرداخت.
۱۴۰۵/۰۷/۲۰
منتظر بمانید..
تماشای این فیلم آسان نیست!
مستند «مشق امشب» بزودی اکران آنلاین می‌شود، مستندی که با نگاهی به فیلم «مشق شب» عباس کیارستمی ساخته شده و روزنامه گاردین درباره‌ی آن نوشته که «تماشای این فیلم آسان نیست، با این حال باید بدانیم بدون اینکه دنیا چشمانش را روی این بچه‌ها ببندد، آنها خودشان به اندازه کافی...
۱۴۰۵/۰۷/۱۴
دومین روز جشنواره فیلم کودک به عباس کیارستمی تقدیم شد
روز دوم سیوهشتمین جشنواره فیلم‌های کودکان و نوجوانان به زنده‌یاد عباس کیارستمی، چهره پرافتخار سینمای ایران تقدیم شد. نوشته دومین روز جشنواره فیلم کودک به عباس کیارستمی تقدیم شد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۵/۰۷/۱۳
درباره سیف‌الله صمدیان که نشان‌دار شد
سیف‌الله صمدیان - عکاس، مستندساز و فیلمبردار پیشکسوت سینما - که به مناسبت روز سینما نشان موزه سینما را دریافت کرد، چهره‌ای است که چند دهه حضور جدی او در عرصه تصویر، از عکاسی خبری تا همکاری با عباس کیارستمی، در حافظه فرهنگ و هنر ایران ثبت شده است.
۱۴۰۵/۰۶/۲۳
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
نخستین نمایش جهانی «در جاده با کیارستمی» در بوسان
مستند «در جاده با کیارستمی» به کارگردانی و تهیه‌کنندگی سیف‌اله صمدیان، در بخش مسابقه فیلم‌های مستند سی و یکمین جشنواره بین‌المللی بوسان انتخاب شد. این فیلم که در دهمین سالمرگ عباس کیارستمی ساخته شده، خاطرات تصویری سه‌دهه سفر مشترک صمدیان و کیارستمی را با حضور ده‌ها هنرمند و همراه نزدیک،...
۱۴۰۵/۰۶/۱۱
جدیدترین مستند سیف‌الله صمدیان از عباس کیارستمی
مستند «در جاده با کیارستمی» به کارگردانی و تهیه‌کنندگی سیف‌الله صمدیان، همزمان با دهمین سالگرد درگذشت عباس کیارستمی، اولین نمایش جهانی خود را در بخش مسابقه فیلم‌های مستند سی و یکمین جشنواره بین‌المللی فیلم بوسان در کره جنوبی خواهد داشت.
۱۴۰۵/۰۶/۱۱
از نمایش فیلمکیارستمی تا پایان «آتش سوزی‌ها» در تئاترشهر
پایان اجرای «آتش‌سوزی‌ها» در تئاتر شهر و دلنوشتهٔ کارگردان آن دربارهٔ ارزش والای تئاتر، اجرای نمایش «صورت‌ها» با دعوت از مخاطبان و پخش نسخهٔ مرمت‌شدهٔ «زیر درختان زیتون» عباس کیارستمی از جمله خبرهای سینما و تئاتر است.
۱۴۰۵/۰۶/۰۸
کیارستمی اگر امروز بود چه فیلمی درباره جنگ می‌ساخت؟
رامتین شهبازی گفت: زمانی عباس کیارستمی بعد از زلزله رودبار فیلم «زندگی و دیگر هیچ» را ساخت و امروز جای او بسیار خالی است و این سؤال مطرح است که امروز اگر عباس کیارستمی بود بعد از اتفاقات و جنگی که رخ‌داده چه فیلمی می‌ساخت؟
۱۴۰۵/۰۵/۱۸
مهم‌ترین شاعر سینمای ایران، عباس کیارستمی است
آیین ویژه «عباس کیارستمی: آن‌سوتر از مرزها» با حضور فاطمه محمدی، سیف‌الله صمدیان، ابراهیم حقیقی، شادمهر راستین، سیدمحمد بهشتی و سیدمحمدعلی سیدحنایی در سالن فردوس موزه سینمای ایران برگزار شد. نوشته مهم‌ترین شاعر سینمای ایران، عباس کیارستمی است اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۵/۰۴/۲۶
عباس کیارستمی «سفیر بدون گذرنامه ایران» بود
آیین بزرگداشت عباس کیارستمی در نخستین برنامه دپارتمان دیپلماسی هنری برگزار شد؛ سینماگران و دیپلمات‌ها از کیارستمی به عنوان دیپلماتی فرهنگی یاد کردند که بدون مأموریت رسمی ( به تعبیری بدون گذرنامه)، تصویری ماندگار از ایران به جهان ارائه داد.
۱۴۰۵/۰۴/۲۶
موزه سینمای ایران و شبی برای بزرگداشت عباس کیارستمی
اندیشکده دیپلماسی ملل، همزمان با آغاز به کار رسمی دپارتمان دیپلماسی هنری، با همکاری موزه سینمای ایران آیین ویژه‌ای را به مناسبت بزرگداشت زنده‌یاد عباس کیارستمی، سینماگر برجسته و چهره ماندگار فرهنگ و هنر ایران، در روز پنجشنبه ۲۵ تیر ۱۴۰۵ از ساعت ۱۶:۰۰ تا ۲۱:۰۰ در سالن فردوس موزه...
۱۴۰۵/۰۴/۲۳
بزرگداشت عباس کیارستمی در موزه سینما برگزار می‌شود
موزه سینمای ایران در تاریخ پنجشنبه ۲۵ تیر میزبان شبی برای بزرگداشت عباس کیارستمی خواهد بود. نوشته بزرگداشت عباس کیارستمی در موزه سینما برگزار می‌شود اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۵/۰۴/۲۳
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
به بهانه زادروز کیارستمی، شهیدثالث، تقوایی و پناهی؛ چهار شیوه برای دیدنِ جهان
سینماسینما، مجید برزگر؛ در تقویم، ماه‌ها تفاوت چندانی با هم ندارند. هر کدام سی روزی می‌آیند و می‌روند و سهم خود را از گرما و سرما بر زمین می‌گذارند. اما در حافظه فرهنگی یک ملت، گاهی یک ماه، وزنِ دیگری پیدا می‌کند؛ نه به دلیل حادثه‌ای تاریخی، بلکه به سبب...
۱۴۰۵/۰۴/۲۰
عباس کیارستمی؛ برجسته‌ترین سینماگران ایرانی در صحنه جهانی
سینماسینما، محمد حقیقت؛ عباس کیارستمی در ۱۴ تیر ماه ۱۳۹۵ ( ۴ ژوییه ۲۰۱۶) در پاریس در گذشت. وی در ابتدا با به پرده آمدن فیلم «خانه دوست کجاست؟» در ماه مارس ۱۹۹۰ در پاریس نزد تماشاگران بین المللی راهش باز شد و سپس دیگر کشورهای اروپایی و غیره، شروع...
۱۴۰۵/۰۴/۱۰
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
شصتمین جشنواره فیلم کارلووی واری؛فیلم عباس کیارستمی نمایش داده می‌شود/ اهدای سه جایزه و یک تجلیل
داستین هافمن، ژولیت بینوش و جفری رایت در جشنواره فیلم کارلووی واری جایزه می‌گیرند و از رابرت ریچاردسون، فیلمبردار، تجلیل می‌شود. به گزارش سینماسینما، داستین هافمن، ژولیت بینوش و جفری رایت بازیگران و نیز رابرت ریچاردسون فیلمبردار، در شصتمین دوره جشنواره فیلم کارلووی واری که از ۳ تا ۱۱ جولای...
۱۴۰۵/۰۴/۰۶
دبیر و مدیران جشنواره «لوتوس» با علی‌اکبر ولایتی دیدار کردند
دبیر و مدیران جشنواره فیلم و تئاتر «لوتوس» (جشنواره زنان هنرمند) با دکتر علی‌اکبر ولایتی مشاور رهبر انقلاب در امور بین‌الملل دیدار کردند. نوشته دبیر و مدیران جشنواره «لوتوس» با علی‌اکبر ولایتی دیدار کردند اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۴/۰۶/۰۵
عیادت ولایتی از نادر طالب‌زاده
علی‌اکبر ولایتی روز سه شنبه ۱۴مرداد ماه، ضمن عیادت از نادر طالب‌زاده، هنرمند و کارگردان سینما، مستندساز و برنامه‌ساز در جریان روند درمانی وی قرار گرفت و توصیه‌های لازم را به متخصصان بیمارستان مسیح دانشوری ارائه کرد.
۱۳۹۹/۰۵/۱۴
روزنامه دانشگاه آزاد علیه برادر رئیس سازمان اوج؛ ماجرای تمام نشدنی حمایت تتلو از رئیسی
روزنامه فرهیختگان متعلق به دانشگاه آزاد روز شنبه با انتشار سرمقاله‌ای دست به افشاگری درباره مخالفان اظهار نظر علی اکبر ولایتی درباره یمن زد و در بخشی از این یادداشت میثم محمدحسنی برادر رئیس سازمان اوج را «بازیچه دست گروه‌های سیاسی و کارتل‌های مالی کلان» خواند و به همکاری او...
۱۳۹۷/۰۷/۱۶
تسلیت علی اکبر ولایتی برای درگذشت ۲ هنرمند برجسته
سینماپرس: علی اکبر ولایتی رئیس هیئت موسس و هیئت امنای دانشگاه آزاد اسلامی در پیام‌هایی درگذشت «عزت الله انتظامی» و «ضیاء الدین دری» را تسلیت گفت.
۱۳۹۷/۰۵/۲۷
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
جشنواره کن می‌خواست هرطور شده به کیارستمی نخل طلایی بدهد
عزت الله ضرغامی که در اوایل دهه هفتاد معاونت امور سینمایی وزارت ارشاد را بر عهده داشت، امروز در مصاحبه ای درباره موفقیت «طعم گیلاس» عباس کیارستمی در جشنواره فیلم کن صحبت کرده است. او می‌گوید در سال ۷۴ با اینکه فیلم‌های بسیار بهتری در سینمای ایران ساخته شده بود،...
۱۳۹۶/۰۸/۱۳
منتظر بمانید..
دشمنان از سینما بیشتر از موضوع هسته‌ای ما می‌ترسند/ سینما یک زرادخانه تولید پیام و قدرت است/ خاطره سینمایی جلیلی از برزیل
سینماپرس: حالا شکل مقاومت کمی تغییر کرده دیگر کسی نمی‌گوید همه گزینه‌ها روی میز است تا مقاومت هست. حالا تیرهای جنگی گلوله‌های سربی، موشک های اتمی شکل دیگری پیدا کرده‌اند شاید به همین خاطر سعید جلیلی گفت: سینما یک زرادخانه تولید پیام و قدرت است.
۱۳۹۵/۰۵/۰۶