رخ به رخ با سینما در روز ملی سینما/ چه فیلم‌هایی با محوریت «سینما» ساخته شدند؟ | نیمرخ
|جعبه لایتنر آنلاین|

رخ به رخ با سینما در روز ملی سینما/ چه فیلم‌هایی با محوریت «سینما» ساخته شدند؟

روز ملی سینما فرصتی است برای نظر دوختن به قاب دلنشین خاطراتی که با سینما برای‌مان جاودانه شد. با آن رشد کردیم، بی‌قرار تصاویر شدیم و دل به ستاره‌ها از پشت پرده نقره‌ای و از فاصله میان خیال‌پردازی تا واقعیت‌نمایی سپردیم. سینمایی که می‌تواند بهانه‌ای برای نفس کشیدن در جهانی تهی از آرمان و عشق باشد یا چنان حال پراکنده‌ای بسازد که همین ذرات معلق نفس‌های‌مان را هم به دورترین نقطه زیست بکشاند و انتظارهای‌مان را برای تصویری ناب از زندگی به تاراج برد، مانند سکانسی از فیلم «ابر و آفتاب» که هر چقدر گروه فیلمسازی منتظر قدوم آفتاب برای انجام فیلمبرداری می‌شوند، جز ابرهای تیره پاسخی نمی‌یابند!  حال به بهانه روز گرانقدر سینما فرصتی است تا رخ به رخ شویم با سینما برای سینما و فیلم‌هایی که در ارتباط با موضوع سینما در ایران ساخته شدند.

 فیلم‌هایی با محوریت سینما
حاجی آقا در برابر پدیده‌ای چون سینما مقاومت می‌کند و اجازه فعالیت به دخترش را نمی‌دهد اما تقدیر چنان بازی وارونه‌ای برایش می‌سازد که در نهایت حاجی آقا در دام فیلم کارگردان گرفتار می‌آید! فیلم «حاجی آقا آکتور سینما» که در سال ۱۳۱۲ به اکران درآمد، اولین آینه‌ای است که سینما را در برابر سینما قرار داد. فیلمی صامت که با استفاده از ابزار تکنولوژیک سینما پُلی برای نقد جریان ورود مدرنیته به حریم سنت‌گرای این سرزمین ساخت. پس از آن سینمای ایران سال‌ها در چنگال جریانی مغفول از توجه به آثاری با ماهیت ایرانی ماند و انواع آثار فرنگی و بیگانه با ماهیت این سرزمین به دار تماشا درآمدند. آثاری همچون «صمد آرتیست می‌شود» که به سودای نمایش پشت پرده کثیف سینمای پیش از انقلاب خود به مبتذل‌ترین شکل ممکن پرداخت! در سینمای پس از انقلاب فیلم «میکس» داریوش مهرجویی بود که در سال ۱۳۷۸ با دستمایه قرار دادن معضلات رساندن فیلمی به جشنواره فجر، مخاطب را به جهان پشت دوربین برد. مهرجویی که در بخشی از فیلم «میهمان مامان» نیز با نمایش زندگی مفلوک یک آپاراتچی قدیمی سینما ادای دینی به هنر هفتم کرده بود، در فیلم «میکس» به سطحی‌ترین شکل ممکن به نمایش ایده‌اش دست زد. اما «کلاس هنرپیشگی» علیرضا داوودنژاد با نزدیک کردن الگوی زندگی به جهان فیلم در صدد ایجاد تجربه‌ای از هم‌کیشی واقعیت و سینما بود و دوربین چنان نقشی نزدیک میان حقیقت و بازنمایی حقیقت یافت که گاه مرزها در هم تنیده می‌شد. فیلم دیگری که در سال‌های پس از انقلاب، موضوع سینما را به شکلی محوری در قالب داستانی درآورد، فیلم «گلچهره» وحید موسائیان بود که مکان داستانی‌اش در کابل می‌گذشت و در صدد بازآفرینی «سینما پارادیزو»ی به سبک افغانی- ایرانی بود!
فیلم‌هایی درباره حاشیه سینما
بسیاری از آثار سینمایی مرتبط با سینما را آثاری دربر گرفتند که به دنبال ارائه درون‌مایه‌ای از ملودرام‌های اجتماعی با بستری از شخصیت‌ها، موقعیت‌ها و جهانی سینمایی بودند. چنانکه همین دسته از فیلم‌ها را می‌توان به شاخه‌هایی فرعی تقسیم کرد و از مناظری گوناگون به زوایای پرداخت آنها نگریست. در این میان برخی فیلم‌ها از طریق وجود کاراکتری متعلق به حوزه سینما خواستند ضمن اینکه گوشه چشمی به معضلات اهالی این صنف ارائه می‌دهند، به ارائه نسبتی که این شخصیت‌های هنری برای برقراری ارتباط با جهان پیرامون خود دارند، بپردازند که نمونه‌هایی از آنها فیلم «بانوی اردیبهشت» ساخته رخشان بنی‌اعتماد بوده که درباره کاراکتر فروغ؛ کارگردانی است که از همسرش جدا شده و با پسرش دچار خلأ ارتباطی شده است.  فیلم اگر چه زبانی شاعرانه و روایتی مستندگونه انتخاب کرده است اما درصدد نمایاندن ارتباط میان شمایل مادرانه و جهان هنرمندانه است. فیلم «سینما سینماست» ساخته سیدضیاءالدین دری محصول سال ۱۳۷۶ هم به مساله سوءظن به بازیگری در سینما پرداخته و حکایتی از اظهار علاقه دختری بازیگر به یک کارگردان است. فیلم «ساحره» ساخته داوود میرباقری هم که با برداشتی از داستان «عروسک پشت پرده» صادق هدایت ساخته شده درباره ارتباط مردی آشفته احوال با یک بازیگر جوان تئاتری است. بهمن فرمان‌آرا اما پس از بازگشت به ایران در دوران اصلاحات با فیلم «بوی کافور عطر یاس» نقبی به ارتباط واقعیت درونی و بیرونی در جهان فیلم زده و داستان کارگردانی را روایت می‌کند که سفارش فیلمسازی برای ساخت اثری درباره مرگ با برگزاری مراسم مرگ خودش توامان می‌شود! فیلم‌هایی همچون «ساکن طبقه وسط»، «سلام سینما»، «ناصرالدین شاه آکتور سینما» و آثار جست‌وجوگرایانه کیارستمی درباره ارتباط زندگی و سینما و مرگ در زلزله رودبار با نام‌های «زیر درختان زیتون» و «زندگی و دیگر هیچ» و نیز فیلم «کلوزآپ» این فیلمساز که درباره وسوسه‌های بازیگری و شهرت است، از جمله آثار دیگر ساخته شده درباره سینما و حواشی آن است.
به دنبال یک قندون!
یکی از مهم‌ترین فیلم‌های ساخته شده درباره مسائل و معضلات پشت پرده سینما را در سال‌های اخیر علی ملاقلی‌پور با نام «قندون جهیزیه» ساخته که با توجه به نگاه کمیکی که فیلم نسبت به موقعیت‌های زندگی و سینما دارد بسیار مورد توجه مخاطبان قرار گرفت. البته همین میزان نمایان سازی حقیقت از احوال سینما به گفته فیلمساز به مذاق مدیران سینمایی خوش نیامد و این فیلم از جشنواره فجر آن سال کنار گذاشته شد!  اما یکی از مشهورترین فیلم‌های ساخته‌شده درباره سینما و ارتباطش با زندگی را داریوش فرهنگ در دهه ۶۰ شمسی با فیلم «دو فیلم با یک بلیت» ساخت که در اکران موفق بود و بارها به پخش تلویزیونی درآمد. داستانی از سودای هنرپیشه شدن جوانی دوره‌گرد که برق سینما بدجوری او را می‌گیرد! آثار دیگر ساخته شده درباره سینما را فریدون جیرانی با سه‌گانه‌اش رقم زد؛ «ستاره می‌شود»، «ستاره است» و «ستاره بود»، فیلم‌هایی ساخته شده در پرداخت مستقیم میان آدم‌ها و سینما بود؛ دختری در آرزوی ستاره شدن، بازیگری به دنبال نقشی متفاوت و ستارگانی فراموش شده که هر کدام در قالب داستانی می‌خواهند به وجهی از وجوه ناملایم سینما در زندگی انسان اشاراتی داشته باشند.
 ادای دین به سینما
برخی آثار سینمایی ایرانی و غیرایرانی در سکانسی، نمایی و حتی نمایش قطعه‌ای از جهان مورد علاقه فیلمسازشان می‌خواهند ادای دین به اثر یا آثار خاصی کنند و در میان آثار تولیدی ما هم چنین اتفاقی رخ داده است.  «قاعده بازی» ساخته فیلمساز متفکر، احمدرضا معتمدی ساخته شده به سال ۱۳۸۵ به وفور از این نوع ادای دین یا بهتر است بگوییم شوخی با آثار مطرح جهان سینما بهره برده است و این نقیضه‌سازی از فیلم صامت «رزم ناو پوتمکین» سرگئی آیزنشتاین تا فیلم فلسفی و تخیلی کوبریک با نام «ادیسه فضایی ۲۰۰۱» صورت یافته است. همچنین ادای دین به سینما در آثار ایرانی با فیلم «این جا بدون من» و علاقه همراه با تخیل کاراکتر «احسان» نسبت به مقوله تصویر نمایان شده است.

منبع: وطن امروز

منبع: سینما پرس
آدرس کوتاه: https://www.rokh.in/news/2073
دیدگاه

آخرین خبرها
خبرهای پربازدید

مرتضی علی عباس میرزایی
شهرام مسلخی

اولین گردهمایی جوانان کانون کارگردانان سینما برگزار شد/ سینما به سمت حذف کارگردانان صاحب فکر و اندیشه می‌رود

اولین گردهمایی جوانان کانون کارگردانان سینمای ایران با حضور اعضای شورای مرکزی این کانون و جمعی از کارگردانان جوان سینما روز ۱۶ آذر در خانه سینما (شماره یک) برگزار شد. به گزارش سینماسینما، محمد علی نجفی رئیس هیات مدیره خانه سینما، محسن امیریوسفی رئیس کانون کارگردانان، احمد امینی، وحید موسائیان،...

۱۴۰۰/۰۹/۱۷

وحید موسائیان

گزارش رسمی فارابی از آمار تولیدات سینمایی اش

بنیاد سینمایی فارابی اعلام کرد که در ادامه تولیداتش در سالی که گذشت، یک ویترین متنوع را در تولید آثار سینمایی پیش رو دارد.

۱۴۰۰/۰۲/۲۰

داوود میرباقری

طاهری خبر داد؛ از سرگیری فیلمبرداری سریال «سلمان فارسی»

‎فیلمبرداری سریال «سلمان فارسی» به کارگردانی داوود میرباقری در شهرک سینمایی غزالی از سر گرفته شد. ‎حسین طاهری، تهیه کننده ...ادامه مطلب نوشته طاهری خبر داد؛ از سرگیری فیلمبرداری سریال «سلمان فارسی» اولین بار در بانی فیلم. پدیدار شد.

۱۴۰۳/۰۸/۳۰

داوود میرباقری

برگزاری مراسم یادبود همسر داوود میرباقری در مسجد بلال

مراسم یادبود زنده‌یاد «جمیله حجی» همسر داوود میرباقری کارگردان سینما و تلویزیون یکشنبه -۲۷ آبان- در مسجد بلال برگزار می‌شود. ...ادامه مطلب نوشته برگزاری مراسم یادبود همسر داوود میرباقری در مسجد بلال اولین بار در بانی فیلم. پدیدار شد.

۱۴۰۳/۰۸/۲۱

فریدون جیرانی
۱

نمایش «قرمز» فریدون جیرانی در سینماتک

نمایش «قرمز» فریدون جیرانی در سینماتک

سینماتک موزه هنرهای معاصر تهران با همکاری مؤسسه فرهنگی و هنری «حقوق و هنر»، در ادامه برنامه‌های تخصصی خود، این هفته میزبان نمایش و بررسی فیلم «قرمز» به کارگردانی «فریدون جیرانی»است.

۱۴۰۴/۰۸/۲۲

فریدون جیرانی
علی مصفا
۷

زنجیره بیانیه‌ها درباره اسکار ادامه دارد؛ حمایت۸۰ سینماگر دیگر از تصمیم خانه‌سینما

چندی پیش ۱۳۰ نفر از سینماگران تصمیم خانه سینما مبنی بر پرهیز از مشارکت در ساز و کار ابهام امیز و ناکارآمد معرفی فیلم به اسکار را تصمیمی مسئولانه اعلام کردند که رخشان بنی اعتماد، فریدون جیرانی، علیرضا داوودنژاد، جعفرپناهی، مصطفی کیایی، آیدا پناهنده، مازیار میری، محمد رسول‌اف، علی مصفا،...

۱۴۰۴/۰۶/۲۸


«ستاره لیلا» رونمایی شد

مراسم رونمایی و جشن امضای کتاب «ستاره لیلا» نوشته یاسمن خلیلی‌فرد شامگاه جمعه ۲۵ مهرماه در کتابفروشی نشرچشمه کارگر برگزار شد. به گزارش سینماسینما، در این برنامه داریوش فرهنگ (بازیگر و کارگردان سینما و تئاتر تلویزیون) و مرتضی برزگر (نویسنده و مدرس داستان نویسی) درباره کتاب و تجربه‌شان از خواندن...

۱۴۰۴/۰۷/۲۶

ناصر تقوایی
۱

یادداشت داریوش فرهنگ به یاد ناصر تقوایی؛ عدالت در گور خفته ست؟/ روزگار غریبی است

به گزارش سینماسینما، داریوش فرهنگ در یادداشتی به یاد ناصر تقوایی نوشت: عدالت در گور خفته ست؟ روزگار غریبی است این چه هنگامه‌ای است که هر ساعت و روز باید به انتظار خبری زشت و جانکاه برای از دست دادن «نازنینان» سینما باشیم؟ امروز قرعه به بام کسی افتاد که...

۱۴۰۴/۰۷/۲۲

مهران مدیری
مسعود کیمیایی
۳

سعید پیردوست درگذشت

سعید پیردوست بازیگر سینما و تلویزیون بامداد امروز( ۱۶ دی ) به دلیل ابتلا به سرطان در منزل درگذشت. به گزارش سینماسینما، علیرضا پیردوست با نام هنری سعید پیردوست بازیگر تئاتر، سینما و تلویزیون متولد ۱۶ دی ۱۳۱۹ بود. او در آثار کارگردانان برجسته‌ای از جمله مسعود کیمیایی، سیروس الوند،...

۱۴۰۴/۱۰/۱۶

کیانوش عیاری
رخشان بنی اعتماد
۴

از بنی اعتماد و پناهی تا مهدویان و آبیار؛ بیانیه مهم تهیه‌کننده- کارگردانان: پروانه ساخت را حذف کنید

هشتاد و هفت تهیه کننده‌_کارگردان سینمای ایران با امضای بیانیه‌ای حمایت قاطع خود از مواضع نوزده صنف سینمایی و بیانیه خانه سینما را اعلام کردند و خواستار حذف پروانه ساخت و پایان ممیزی فیلمنامه شدند. به گزارش سینماسینما، رخشان بنی اعتماد، علیرضا داوودنژاد، جعفرپناهی، کیانوش عیاری، محمدرسول اف، تهمینه میلانی،...

۱۴۰۴/۰۸/۱۲

مسعود کیمیایی
داریوش مهرجویی
۴

«شطرنج باد»؛ فروپاشی ساختارهای کهنه

«شطرنج باد»؛ فروپاشی ساختارهای کهنه

سینماسینما، آریو همتی «شطرنج باد» به نویسندگی و کارگردانی محمدرضا اصلانی و تهیه‌کنندگی بهمن فرمان‌آرا یکی از قله‌های موج نوی سینمای ایران محسوب می‌شود؛ موج نویی‌ها در سه شاخه: ۱ـ موفق در گیشه و تبدیل شدن به جریان اصلی با «قیصر » مسعود کیمیایی ۴۸ ۲ـ نیمه موفق بین مخاطبان...

دیروز

داریوش مهرجویی

کیارستمی و مهرجویی در ایتالیا

جشنواره «سینمای دوباره کشف شده» در شهر بولونیای ایتالیا، امسال علاوه بر بزرگداشت کیارستمی آثاری از این کارگردان، داریوش مهرجویی و ابراهمیم گلستان را به نمایش می‌گذارد.

۱۴۰۵/۰۳/۳۱

احمدرضا معتمدی

سینما زبان تصویرسازی مفاهیم فلسفی است

‎دومین نشست تخصصی «کتاب و سینما» با حضور احمدرضا معتمدی برگزار شد. به گزارش مهر، دومین نشست تخصصی «کتاب و ...ادامه مطلب نوشته سینما زبان تصویرسازی مفاهیم فلسفی است اولین بار در بانی فیلم. پدیدار شد.

۱۴۰۴/۰۲/۱۹

احمدرضا معتمدی
۱

معرفی داوران آثار بین‌الملل جشنواره فیلم‌ کوتاه تهران

مسعود مددی، احمدرضا معتمدی، ای. آر. رحمان، مایا کاستا، شادیا خلید، آنتونی انتی و اکاترینا یاکوولوا به عنوان داوران آثار بخش مسابقه بین‌الملل چهل‌و‌یکمین جشنواره فیلم کوتاه تهران معرفی شدند. نوشته معرفی داوران آثار بین‌الملل جشنواره فیلم‌ کوتاه تهران اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۱۴۰۳/۰۷/۳۰

محمود دولت آبادی
۲

نمایش «بوف کور» با حضور مجابی و دولت‌آبادی

چهارمین جلسه خصوصی نمایش «بوف کور» تولید سال ۱۴۰۰ دوشنبه هشتم آبان ماه در کافه فیلم برگزار شد. به گزارش سینماسینما، جواد مجابی و محمود دولت آبادی به همراه جمعی از اهالی فرهنگ و هنر و دوستداران صادق هدایت از مهمانان این برنامه بودند.

۱۴۰۴/۰۸/۱۹


پوری سلطانی، محمد مصدق، صادق هدایت و… در مجله «عصر روشن»

نخستین شماره سال جدید مجله «عصر روشن» با تصویر «پوری سلطانی» روی جلد منتشر شد. به گزارش رسیده، در شماره ...ادامه مطلب نوشته پوری سلطانی، محمد مصدق، صادق هدایت و… در مجله «عصر روشن» اولین بار در بانی فیلم. پدیدار شد.

۱۴۰۴/۰۱/۲۰


انتخاب مجدد «پروین صفری» به ریاست انجمن طراحان فیلم خانه سینما

سینماپرس: پروین صفری رئیس انجمن طراحان فیلم سینمای ایران شد.

۱۳۹۵/۰۵/۳۰

جمال شورجه
حسن ایوبی

داوران فیلم‌های سینمایی هجدهمین جشن «خانه سینما» معرفی شدند

سینماپرس: داوران مرحله اول انتخاب فیلم های سینمایی متقاضی شرکت در هجدهمین جشن خانه سینما معرفی شدند.

۱۳۹۵/۰۵/۳۰