«داستانهای موازی»؛ تغییر پارادایم در زبان سینمایی اصغر فرهادی
در نشست نقد و تحلیل فیلم «داستانهای موازی» که در مجموعه «اداپا» برگزار شد، مهرزاد دانش، نویسنده و منتقد سینما، این فیلم را فراتر از یک اثر سینمایی و نقطه عطفی در سیر تکاملی زبان سینمایی اصغر فرهادی دانست.
به گزارش سینماسینما، دانش گفت: «داستانهای موازی» فراتر از یک اثر سینمایی، نقطه عطفی در سیر تکاملی زبان سینمایی اصغر فرهادی است. در این فیلم، کارگردان آگاهانه از الگوهای آشنای پیشین فاصله گرفته و ساختاری را برگزیده است که شاید برای مخاطبان عادتکرده به سینمای او، غافلگیرکننده و حتی چالشبرانگیز باشد.
دانش افزود: تغییر پارادایم در این اثر را میتوان در چند محور تحلیل کرد. در سطح فرمال، روایت خطی و رئالیسم عینی آثار قبلی، جای خود را به درهمتنیدگی زمان گذشته و حال و تداخل تخیل و واقعیت در میزانسن و روایت داده است. در سطح درونمایهای، نهاد خانواده که پیشتر هسته مرکزی درامهای فرهادی بود، اکنون جای خود را به فردیت داده است؛ پیوندهای خونی در اینجا به ارتباطات مجازی یا منافع مادی تقلیل یافتهاند و جای خالی والد یا شکافهای عاطفی، به بخشی از اتمسفر فیلم تبدیل شده است.
وی ادامه داد: همچنین این بار تمرکز اثر از تحلیل ساختارهای اجتماعی به سوی واکاوی مفاهیم انتزاعیتر همچون خلاقیت و قدرت خیال سوق پیدا کرده است. نکته حائز اهمیت دیگر، گسست از سنت تلخکامی در پایانبندیهای فرهادی و جایگزینی آن با حسی نویدبخش است.
این منتقد سینما «داستانهای موازی» را در واقع واکاوی دیالکتیک خیال و واقعیت دانست و گفت: تخیلی که توسط زن نویسنده از دل کابوسهای گذشتهاش و تصاویر ناقص آن سوی پنجره خلق میشود، در نهایت به نیرویی تبدیل میگردد که واقعیتهای موجود را دگرگون میکند و شخصیتها را از چرخه تکرار زندگیشان رها میسازد.
دانش افزود: برای فیلمسازی با سبک تألیفی تثبیتشده، خروج از حاشیه امن و آزمودن شیوههای نو، همواره مخاطرهآمیز است، اما فرهادی در این اثر، این ریسک را به موفقیتی در تبدیل سبک تبدیل کرده است.
در ادامه این نشست، محسن سلیمانی فاخر، نویسنده و منتقد سینما گفت: اگر از منظر ژیژک به فیلم نگاه کنیم، سه قلمرو خیالی، نمادین و واقع، دائماً در حال جابهجایی و نفوذ در یکدیگرند. امر خیالی را میتوان در تصویر و تصوری دید که سیلویا از آدمها و جهان پیرامونش میسازد؛ امر نمادین در زبان، نوشتن، نقشهای اجتماعی، روابط و قراردادهایی حضور دارد که شخصیتها را تعریف میکنند؛ و امر واقع همان چیزی است که در برابر روایتسازی و معنا دادن مقاومت میکند و مرز میان خیال و واقعیت را مختل میسازد.
وی افزود: در خوانش ژیژک از لاکان، نگاه کردن هرگز عملی خنثی و صرفاً بیرونی نیست. سیلویا از طریق تلسکوپ همسایگان را دید میزند، اما این عمل فقط مشاهده یک واقعیت موجود نیست؛ نگاه او با میل، توهم و ساختار ذهنی خودش آمیخته میشود و بهتدریج واقعیتی را میسازد که قرار است درباره آن بنویسد.
سلیمانی فاخر ادامه داد: در اینجا میتوان به مفهوم فانتزی در اندیشه ژیژک توجه کرد. فانتزی فقط چیزی نیست که ما در برابر واقعیت قرار میدهیم؛ فانتزی میتواند همان چارچوبی باشد که از طریق آن واقعیت را تجربه میکنیم. در «داستانهای موازی»، خیالپردازیهای نویسنده هنگامی که روی کاغذ میآیند و سپس توسط آدام به جریان میافتند، دیگر صرفاً تخیل باقی نمیمانند؛ بلکه وارد جهان شخصیتها میشوند و مرز میان داستان و واقعیت را از درون متزلزل میکنند.
سلیمانی فاخر در پایان گفت: «اهمیت «داستانهای موازی» در این است که فرهادی اینبار دوربین را فقط به سوی جامعه و مناسبات اجتماعی نمیگیرد؛ بلکه خودِ سازوکار دیدن، روایت کردن و تولید واقعیت را به موضوع فیلم تبدیل میکند. در اینجا دیگر فقط نمیپرسیم چه اتفاقی افتاده است؛ باید دید چه کسی نگاه میکند، چه چیزی را میبیند، چگونه آن را روایت میکند و در نهایت چگونه همان روایت، واقعیت را تغییر میدهد.
این نشست با بحث و تبادل نظر درباره نسبت واقعیت و خیال، نگاه و میل، روایت و حقیقت و همچنین جایگاه «داستانهای موازی» در مسیر تحول زبان سینمایی اصغر فرهادی ادامه یافت.
وی افزود: در فیلم با سه روایت مجزا روبهرو هستیم که با تداخل در یکدیگر جهان فیلم را میسازند؛ روایت سیلویا که با مایههایی از زندگی خانوادگی خود وقایع آپارتمان روبهرو را روایت میکند، روایت آدام و در نهایت خط داستانی بنیتای واقعی که مستقل از تخیلات نویسنده و همخانه موقتش شکل میگیرد.
سلیمانی فاخر در ادامه با تکیه بر سهگانه خیالی، نمادین و واقعی در اندیشه لاکان و خوانش اسلاوی ژیژک در کتاب «کژنگریستن»، گفت: در «داستانهای موازی»، نگاه سیلویا از طریق تلسکوپ صرفاً مشاهده واقعیت نیست، بلکه میل و خیال او را وارد زندگی دیگران میکند. از این منظر، فانتزی به چارچوبی تبدیل میشود که واقعیت از طریق آن تجربه و حتی بازنویسی میشود و همین امر مرز میان واقعیت و روایت را مختل میکند.
وی افزود: در این فیلم، قدرت نیز تنها امری بیرونی نیست، بلکه به درون میل، سکوت، اضطراب و خودسانسوری شخصیتها نفوذ کرده و رفتار آنان را تحت تأثیر قرار میدهد.
در پایان نشست نیز درباره نسبت خیال و واقعیت، نگاه و میل، روایت و حقیقت و جایگاه «داستانهای موازی» در مسیر تحول زبان سینمایی اصغر فرهادی بحث و تبادل نظر شد.
آخرین خبرها
- «خائن کشی» آنلاین میشود
- مستند «در میان امواج» و روایتی زنانه از جنوب ایران
- تبری بهرام بیضایی از شبکه من و تو
- فیلم کوتاه «پیاده»؛ ایکاش وطن جای بهتری برای ماندن بود
- اکران آنلاین «قیف» از سهشنبه
- اولین اجرای «مزین السلطنه» تقدیم خبرنگاران میشود/ «ژن زامبی» در راه تماشاخانه هما
- وقتی از سینمای حرفه ای و اصیل حرف می زنیم
- نیرویی ماورایی برای فوتبالیستها؛ وقتی یک عشق زنانه میتواند کریستیانو رونالدو را هم دگرگون کند!
- بازگشت دِپ به هالیوود؛ پنه لوپه کروز و جانی دپ در یک فیلم اکشن مهیج بازی میکنند
- «پیر پسر» بهترین فیلم جشنواره لندنبریز شد
- «کیک محبوب من»؛ روایت سهل و ممتنع تنهایی
- فیلم جدید عبدالرضا کاهانی در بخش مسابقه ادینبورگ
- خواننده محبوب کشور: دوست دارم فرهاد مجیدی در ردیف اول کنسرتم مرا تماشا کند!
- رقابت «پیر پسر» در جشنواره ایرلندی
- فیلمی به تهیهکنندگی نوید محمدزاده در جشنواره لوکارنو
- چه کسی با اکران فیلم خارجی مخالف است؟
- تخریب دریک توسط تیم ملی آرژانتین با اشاره به کندریک لامار
- حکایت کوسههای مکانیکی «آروارهها» اسپیلبرگ
- ماراتن عذاب؛ کریستیانو رونالدو و اشکهایی که باید سرازیر میشد
- فیلمهای سعید سهیلی و مهران مدیری در راه سینماها/ تعویق یک هفتهای اکران «یادگار جنوب»
مرتبط با خبر
خبرهای پربازدید
معرفی هیئت انتخاب مسابقه تئاتر صحنهای جشنواره تئاتر مقاومت
اعضای هیئت انتخاب بخش مسابقه تئاتر صحنهای بیستمین جشنواره بینالمللی تئاتر مقاومت معرفی شدند. نوشته معرفی هیئت انتخاب مسابقه تئاتر صحنهای جشنواره تئاتر مقاومت اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۵/۰۶/۱۱
اکران و نقد نمایندهی کانادا در اسکار در سینما اندیشه
فیلم سینمایی «چیزهایی که میکُشی» در فرهنگسرای اندیشه اکران و نقد بررسی می.شود. به گزارش سینماسینما، فیلم سینمایی «چیزهایی که میکُشی»، اثری در ژانر درام بهکارگردانی علیرضا خاتمی، کارگردان ایرانی-کانادایی است که برای اولین بار در جشنواره ساندنس به نمایش درآمد و بهعنوان نمایندهی کانادا در بخش بهترین فیلم بلند...
۱۴۰۴/۰۹/۲۴
منتظر بمانید..
اکران و نقد «مادر» در سینما اندیشه
فیلم «مادر» (Mother) در فرهنگسرای اندیشه اکران و نقد بررسی می شود. به گزارش سینماسینما، فیلم سینمایی «مادر»، اثری در ژانر درام بهکارگردانی بونگ جون هو و محصول سینمای کره جنوبی است که در سال ۲۰۰۹ منتشر شد. برای علاقهمندان به سینمای بونگ جون هو، فیلم «مادر» یک انتخاب ویژه...
۱۴۰۴/۰۹/۱۷
تاکستان بی ثمر /درباره تعدد جشنواره های سینمایی که هیچ کارکردی ندارند
محسن سلیمانی فاخر در روزنامه هم میهن نوشت : در سالهای اخیر، کثرت جشنوارههای سینمایی به پدیدهای بدل شده که بیشازآنکه بازتابدهنده پویایی فرهنگی باشد، نشانهای از بیبرنامگی، رزومهسازی و هدررفت منابع عمومی است. جشنوارههایی که با پشتوانه سازمانها و نهادهای بودجهگیر شکل میگیرند، عملاً به ویترینهای کوچک و کماثر...
۱۴۰۴/۰۹/۰۱
«تابستانی که برف آمد» در سینما اندیشه بررسی میشود
فیلم سینمایی «تابستانی که برف آمد» در فرهنگسرای اندیشه اکران و نقد بررسی می شود. به گزارش سینماسینما، فیلم «تابستانی که برف آمد»، اثری در ژانر ملودرام اجتماعی و بهکارگردانی نسیم فروغ، نویسندگی فاطیما اباحمزه و تهیهکنندگی مریم بحرالعلومی است که در سینماهای گروه «هنر و تجربه» در حال اکران...
۱۴۰۴/۰۷/۲۱
منتظر بمانید..
از خانه تا شهر؛ تداوم فلسفهی زیستن در سینمای مهرجویی
نشست اکران و نقد و بررسی فیلم «طهران، تهران» ساختهی داریوش مهرجویی و مهدی کرپور در سینما اندیشه به مناسبت هفتهی تهران برگزار شد. به گزارش سینماسینما، امیرحسین بهروز، نویسنده و منتقد سینما گفت: در وهلهی نخست باید به جایگاه این فیلم دو اپیزودی در کارنامهی کارگردانهای هر کدام از...
۱۴۰۴/۰۷/۱۶
«ناتوردشت» بررسی شد؛ پدیده کاتارسیس امروز در سینما کمیاب است
محمدرضا خردمندان، کارگردان فیلم «ناتوردشت»، در نشست نقد بررسی این فیلم در فرهنگسرای اندیشه، درباره چرایی پرداختن به ماجرای ربوده شدن یک کودک در کلاله گفت: گم شدن فرد در جامعه ما اتفاقی تکراری است، اما تفاوت این حادثه موج رسانهای و همیاری گسترده مردم بود که در نهایت باعث...
۱۴۰۴/۰۶/۲۶
خطر «اکنونگرایی» در مواجهه با تاریخ؛ گذشته را با معیار امروز قضاوت نکنیم
فیلم مستند «فرار از قصر» به کارگردانی احسان عمادی در فرهنگسرای اندیشه اکران و نقد و بررسی شد. به گزارش سینماسینما، نوید پورمحمدرضا، نویسنده و مدرس سینما گفت: مستند «فرار از قصر» از مستندهای به یادآورنده است، درگیر بازافرینی گذشته است و به مقاطع مختلف تاریخی سرک می کشد. می...
۱۴۰۴/۰۵/۲۹
«فیگور» نقد و بررسی شد؛ پدر در «فیگور» درک پذیر نیست
پویا پارسا مقام، کارگردان فیلم «فیگور» در نشست اکران و نقد این فیلم در فرهنگسرای اندیشه گفت: اساسا علاقه من به سینما با تماشای اثار کیارستمی آغازشد و این فیلمم چشمکی طولانی به این سینماست، به گزارش سینماسینما، وی با بیان اینکه «من این فیلم را با زبانی که دوست...
۱۴۰۴/۰۵/۰۸
اکران و نقد «سوپرمن: داستان کریستوفر ریو» در فرهنگسرای اندیشه
سینما اندیشه میزبان نمایش و تحلیل مستند «سوپرمن: داستان کریستوفر ریو» میشود. به گزارش سینماسینما، در ادامه برنامههای «سینما اندیشه» که هدفش نمایش، نقد و تحلیل آثار برجسته سینمایی است، این هفته مستند «سوپرمن: داستان کریستوفر ریو» اکران و نقد و بررسی میشود. این مستند که با عنوان اصلی Superman:...
۱۴۰۴/۰۳/۱۱
«یک درد واقعی»؛ تاریخنگاری با چاشنی کمدی-درام
فیلم سینمایی «یک درد واقعی» با حضور امیرابراهیم جلالیان و محسن سلیمانی فاخر، از نویسندگان و منتقدان سینما، در فرهنگسرای اندیشه اکران و نقد و بررسی شد. به گزارش سینماسینما، جلالیان در این نشست گفت: ژانر فیلم «یک درد واقعی» کمدی درام است اما درونمایه آن، یک مستند یا تاریخ...
۱۴۰۴/۰۲/۱۷
«مجمع کاردینالها» دچار بیماری «ولع ایده» است
فیلم سینمایی «مجمع کاردینالها» بهکارگردانی ادوارد برگر با حضور حمیدرضا رنجبرزاده و محسن سلیمانی فاخر از نویسندگان و منتقدان سینما، در فرهنگسرای اندیشه اکران و نقد و بررسی شد. به گزارش سینماسینما، حمیدرضا رنجبرزاده، نویسنده و منتقد سینما گفت: مجمع کاردینالها» در آغاز، به بیننده خود نوید یک فیلم نسبتاً...
۱۴۰۴/۰۲/۱۰
نمایش و نقدِ «چاقوکشی» در سینما اندیشه
اولین نشست باشگاه «سینمااندیشه» در سال جدید به نمایش و نقد فیلم سینمایی «چاقوکشی» (Knives Out) اختصاص دارد. به گزارش روابط عمومی فرهنگسرای اندیشه، این فیلم در ژانر معمایی به نویسندگی و کارگردانی ریان جانسن است که در سال ۲۰۱۹ منتشر شد. چاقوکشی پس از اکران، تحسین جهانی منتقدان را...
۱۴۰۴/۰۱/۲۴
نمایش و بررسی «چگونه قبل از مرگ مادربزرگ، میلیونر شویم!» در سینما اندیشه
فیلم سینمایی «چگونه قبل از مرگ مادربزرگ، میلیونر شویم!» (How To Make Millions Before Grandma Dies)، محصول تایلند در سال ۲۰۲۴ به کارگردانی پت بونیتیپات است که در فرهنگسرای اندیشه، نمایش و نقد و بررسی میشود. به گزارش سینماسینما، فیلم سینمایی «چگونه قبل از مرگ مادربزرگ، میلیونر شویم!» دربارهی مرد...
۱۴۰۳/۱۰/۲۴
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
۲ درگذشت، خبری از اصغر فرهادی و پاچهخاری هفته!
حریم کاخ فلاحتی کوچک شد!، از دوستی با خلیل ملکی تا همنشینی با سایه، نخندیدن کنار مهران مدیری سخت است، واکنشی به صادر نشدن ویزا برای تیم رسانهای رییسجمهور، از رهاترین عضو جشنوارههای فجر چه میدانیم؟!، چرا کنسرتهای علیرضا قربانی حتی یک شب خالی نمیماند؟، حضور اصغر فرهادی در شب...
دیروز
منتظر بمانید..
«داستانهای موازی» برندهی بهترین فیلمنامه از فستیوال جادهی ابریشم چین
برندگان سیزدهمین جشنواره بینالمللی فیلم جاده ابریشم، شامگاه چهارشنبه ۲۳ سپتامبر ۲۰۲۶، در مراسم اختتامیه این جشنواره در شهر شیآن چین معرفی شدند. به گزارش سینماسینما، جایزه بهترین فیلمنامه این دوره به فیلم «داستانهای موازی» (Parallel Stories)، اهدا شد. این جایزه در بخش رقابتی جوایز جاده ابریشم به فیلمنامه «داستانهای...
دیروز
اصغر فرهادی برگزیده جشنواره جاده ابریشم شد
اصغر فرهادی برای فیلم «داستانهای موازی»، برنده جایزه بهترین فیلمنامه از جشنواره جادهی ابریشم چین شد.
دیروز
«داستانهای موازی»؛ چشمچرانیِ وراثتی
سینماسینما، پویا عاقلیزاده «هیزدزدی» یا «چشمچرانی»، از مفاهیم روانشناسانهایست که گرهی محکم و معنایی با سینما خورده است؛ «پنجره عقبی» هیچکاک، «هیزدزد» مایکل پاول و «مالنا»ی تورناتوره، تنها چند نمونهی معروف از میان خیل عظیم پرداخت سینمایی به این مفهوم روانکاوانه هستند. اصغر فرهادی در «داستانهای موازی»، همانطور که قدرت...
۱۴۰۵/۰۷/۰۱
تجلیل از پیشکسوتان صدا با حضور اصغر فرهادی
مراسم بزرگداشت حسن زاهدی، اسحاق خانزادی و محمد شهامت سه پیشکسوت عرصه صدابرداری و صداگذاری با حضور اصغر فرهادی در خانه سینما برگزار شد. نوشته تجلیل از پیشکسوتان صدا با حضور اصغر فرهادی اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۵/۰۶/۳۱
اصغر فرهادی در حاشیه مراسم خانه سینما چه گفت؟
اصغر فرهادی با بیان اینکه فکر نمیکند امکان اکران فیلم جدیدش «داستانهای موازی» در ایران وجود داشته باشد ، درباره فیلم جدیدش و اینکه آیا برای ساخت آن به ایران برمیگردد، گفت که هنوز هیچ چیزی قطعی نیست.
۱۴۰۵/۰۶/۳۰
اصغر فرهادی به خانه سینما آمد
اصغر فرهادی کارگردان سرشناس سینمای ایران برای حضور در برنامه شب صدای سینمای ایران به خانه سینما آمد.
۱۴۰۵/۰۶/۳۰
«داستانهای موازی»؛ همه نمیدانند
سینماسینما، حمیدرضا گرشاسبی «استانهای موازی» فقط یک فیلم دربارهی نوشتن نیست. فیلمی است دربارهی این که داستانها و زندگی واقعی، چگونه یکدیگر را میبلعند. دو جهان موازی که نه در دو خط جدا، که در یک چرخهی بیپایان، مدام از هم تغذیه میکنند. این چرخه، دو جهت دارد. یک جهت،...
۱۴۰۵/۰۶/۲۵
فیلم جدید اصغر فرهادی در ایران قابل دیدن شد
جدیدترین فیلم اصغر فرهادی که مدتی قبل در بخش مسابقه جشنواره کن به نمایش درآمد، در دسترس مخاطبان ایرانی هم قرار گرفت.
۱۴۰۵/۰۶/۲۰
فرهادی از رفتن به اسکار باز ماند
سینماسینما، پاریس مرکز ملی سینمای فرانسه فهرست پنج فیلم فرانسوی که یکی از آنها به انتخاب کمیته اسکار این کشور، نماینده فرانسه در اسکار خواهد بود اعلام کرد. این اسامی جمعه ۱۱ سپتامبر اعلام شد و اگرچه بعضیها در پیشبینیهای خود در رسانه، از ساخته فرانسوی اصغر فرهادی، «داستانهای موازی»،...
۱۴۰۵/۰۶/۲۰
سیودومین جشنواره فیلم سارایوو؛ نشان افتخاری به اصغر فرهادی اهدا شد
اصغر فرهادی، فیلمساز شناختهشده ایرانی و برنده دو جایزه اسکار، در سیودومین جشنواره فیلم سارایوو حضور یافت و جایزه افتخاری «قلب سارایوو» را دریافت کرد. به گزارش سینماسینما، سیودومین جشنواره فیلم سارایوو که از ۱۴ تا ۲۱ اوت ۲۰۲۶ (۲۳ تا ۳۰ مرداد ۱۴۰۵) برگزار میشود، امسال از اصغر فرهادی...
۱۴۰۵/۰۵/۳۰
اصغر فرهادی «قلب سارایوو» را گرفت
اصغر فرهادی، کارگردان برجسته ایرانی و برنده دو جایزه اسکار، در مراسمی در تئاتر ملی سارایوو، جایزه افتخاری «قلب سارایوو» را به پاس «سهم برجستهاش در هنر سینما» دریافت کرد.
۱۴۰۵/۰۵/۲۹
بازگشت به زبان مادری؛ فیلمنامه بعدی فرهادی به زبان فارسی خواهد بود
اصغر فرهادی، کارگردان دو بار برنده اسکار، تأیید کرده است که در حال نوشتن فیلمنامه فیلم بعدی خود به زبان فارسی است و انتظار دارد آن را طی یک سال آینده به پایان برساند. به گزارش سینماسینما، اصغر فرهادی تایید کرد که در حال نوشتن فیلم بعدی خود است و...
۱۴۰۵/۰۵/۲۷
بازگشت اصغر فرهادی به زبان مادری
اصغر فرهادی، کارگردان دو بار برنده اسکار، تأیید کرده است که در حال نوشتن فیلمنامه فیلم بعدی خود به زبان فارسی است و انتظار دارد آن را طی یک سال آینده به پایان برساند.
۱۴۰۵/۰۵/۲۷