دریا دیگر ناخدایش را ندارد | نیمرخ
|جعبه لایتنر آنلاین|

دریا دیگر ناخدایش را ندارد

lazy_placeholder.gifphoto_2025-08-26_06-28-06-300x200.jpg سینماسینما، علی رضایی؛

ناصر تقوایی تنها فیلم نمی‌ساخت؛ جهان می‌آفرید.

جهانی از باد و دریا، از شرافت و سکوت.

با رفتنش، سینمای ایران بخشی از وجدان خود را از دست داد.

دریا دیگر ناخدایش را ندارد.

ناصر تقوایی رفت و با او بخشی از جنوب، بخشی از نور و نمک، و بخشی از صداقت خاموش سینمای ایران نیز از میان ما رفت.

او از دل باد و نفت برخاست، از کوچه‌های آبادان، از لهجه و نگاهی که هنوز حقیقت را می‌دانست و دروغ را، حتی با هزار بهانه، بر زبان نمی‌آورد.

در «آرامش در حضور دیگران» اضطراب نسلی را قاب گرفت؛ نسلی که میان گذشته و آینده آویزان مانده بود.

در «دایی‌جان ناپلئون» خندید، اما نه از سر شوخی؛ از دردِ تاریخی مردمی که در سایه‌ی سوءظن و خیال گم شده بودند.

در «ناخدا خورشید» مردی را به دریا سپرد که شرافتش را با هیچ بادی معامله نکرد.

و در «کاغذ بی‌خط»، از فراموشی گفت؛ از زن و مردی که زبان هم را گم کرده‌اند، و از نسلی که قصه‌هایش را دیگر به یاد نمی‌آورد.

اما افسوس که ما قدرش را ندانستیم.

سال‌ها سکوت کرد؛ در خانه‌اش، در سایه‌اش، در تنهایی سینمایی که پر بود از فریاد و خالی از تفکر.

او ناظر بود بر سینمایی که از دریا جدا شد، از عمق جدا شد، و بر موج‌های کاذب بازار شناور ماند.

اگر در سرزمینی دیگر زاده شده بود، امروز موزه‌ای به نامش می‌ساختند، جشنواره‌ای به افتخارش برپا می‌کردند، و دانشجویان سینما «ناخدا خورشید» را چون کتابی شریف می‌خواندند.

اما اینجا، تنها تیتر کوتاهی در صفحه‌ی خبرها ماند:

«ناصر تقوایی درگذشت.»

چه ساده می‌نویسند، وقتی نمی‌دانند رفتن او، خالی شدن عمیق‌ترین موج وجدانِ دریاست.

او رفت، اما هنوز از فیلم‌هایش نسیم می‌آید؛

بوی دریا، بوی جنوب، بوی حقیقت.

صدایی آرام، مانند زمزمه‌ی ناخدایی که می‌داند هیچ بندری ابدی نیست؛ تنها مسیر است که می‌ماند.

و حالا ما مانده‌ایم با سینمایی بی‌دریا، بی‌کشتی، بی‌تقوایی.

و دلمان، همچون ساحلی خالی، پر از موج‌های نرسیده است؛

موج‌هایی که هنوز از دور، یاد او را زمزمه می‌کنند.

شاید روزی نسل تازه‌ای دوباره به تصویرهایش برگردد؛

به بادهای جنوب، به نورِ نم‌زده‌ی بندر، به مردانی که در قاب‌هایش سکوت را معنا کردند.

آن‌گاه خواهند فهمید که تقوایی تنها فیلم‌ساز نبود؛ وجدان بیدار یک سرزمین بود، ناخدایی که هرگز دروغ نگفت — حتی وقتی در سکوت بود.

و اگر امروز دریا بی‌ناخدا مانده، هنوز امواجش آرام و پی‌درپی، نام او را زمزمه می‌کنند:

ناصر تقوایی — مردی که شرافت را فیلم کرد.

منبع: سینما سینما
آدرس کوتاه: https://www.rokh.in/news/148049
دیدگاه

آخرین خبرها
خبرهای پربازدید

ناصر تقوایی

از ادعای عجیب و غریب ناصر تقوایی تا «انزوای ناخواسته» اش

احمد طالبی‌نژاد در سالروز درگذشت ناصر تقوایی گفت: خالق «ناخدا خورشید» در سالهای پایانی عمرش در یک انزوای ناخواسته بود.

۱۱ساعت پیش

ناصر تقوایی

چرا ناصر تقوایی دیگر فیلم نساخت؟

احمد طالبی‌نژاد، روزنامه‌نگار و منتقد سینما در سالروز درگذشت ناصر تقوایی، هنر فیلمنامه‌نویسی این کارگردان بزرگ سینمای ایران را بررسی کرد. در این گفت‌وگو که در استودیوی ایسنا انجام شد، زوایای تازه‌ای از زندگی ناصر تقوایی مطرح و مهارت وی در اقتباس آثار ادبی تحسین شد.

۱۱ساعت پیش

ناصر تقوایی

«کاغذ بی‌خط »؛ فیلمی روشنفکرانه با نگاهی فلسفه‌گرا

سینماسینما، امیرابراهیم جلالیان فیلم «کاغذ بی‌خط» آخرین ساخته ناصر تقوایی است که سال ۱۳۸۰، پس از سال‌ها سکوتِ این فیلمسازِ صاحب‌سبک، به نمایش درآمد و به‌نوعی واپسین حضور جدی او در سینمای ایران بود. فیلم، برخلاف آثار شاخص و سنگین پیشین او مانند «ناخدا خورشید» یا «آرامش در حضور دیگران...

۱۴۰۵/۰۷/۱۳

اکبر عبدی
بهرام بیضایی
۱

ویدیو/ شبی برای سینمای «ایران»

آیین گرامیداشت روز سینما با محوریت «ایران» شامگاه پنج‌شنبه (۲۶ شهریور) در محوطه بیرونی موزه سینما و با حضور تعدادی از مسوولان و هنرمندان سینما و تلوبزیون و با نکوداشت یاد بهرام بیضایی، ناصر تقوایی و اکبر عبدی گرامی داشته شد.

۱۴۰۵/۰۶/۲۷

اکبر عبدی
بهرام بیضایی
۱

گرامیداشت روز سینما / گزارش تصویری

گرامیداشت روز سینما با محوریت «ایران» و با نکوداشت یاد بهرام بیضایی، ناصر تقوایی و اکبر عبدی و آنهایی که جان خود را در جنگ و ناآرامی های دی‌ماه سال گذشته از دست دادند، شامگاه پنج‌شنبه ۲۶ شهریور ماه در موزه سینمای ایران برگزار شد. عکاس: علی چاشنی‌گیر

۱۴۰۵/۰۶/۲۷

ناصر تقوایی

نامگذاری تالار نشست‌های خانه سینما به نام ناصر تقوایی

تالار نشست‌های خانه سینما شماره ۲ با حضور مدیرعامل خانه سینما و جمعی از سینماگران به نام ناصر تقوایی نامگذاری شد. نوشته نامگذاری تالار نشست‌های خانه سینما به نام ناصر تقوایی اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۱۴۰۵/۰۶/۲۴

ناصر تقوایی

یک نامگذاری به یاد تقوایی در آستانه نخستین سالگرد درگذشت

در فاصله کمتر از یک ماه مانده تا اولین سالروز درگذشت ناصر تقوایی، سالنی در خانه سینما ۲ به یاد این فیلساز مشهور ایرانی نامگذاری شد.

۱۴۰۵/۰۶/۲۴

همایون اسعدیان
ناصر تقوایی

در شبی برای «ای ایران» چه گذشت؟

نسخه مرمت‌شده «ای ایران» ناصر تقوایی در آستانه روز ملی سینما به نمایش درآمد؛ همایون اسعدیان در این نشست، منفردزاده را آهنگسازی بی‌نظیر خواند و تأکید کرد که ساخت آثاری چون «ناخدا خورشید» و «دایی جان ناپلئون» برای ماندگاری یک فیلمساز در تاریخ هنر کافی است.

۱۴۰۵/۰۶/۱۸

علی حاتمی
داریوش مهرجویی
۳

اکران فیلم‌هایی از مهرجویی،حاتمی،نادری و تقوایی برای روز سینما

در آستانه روز ملی سینما (۲۱ شهریور) نسخه اصلاح و مرمت‌شده فیلم‌هایی از علی حاتمی، امیر نادری، داریوش مهرجویی، ناصر تقوایی و واروژ کریم مسیحی اکران می‌شود.

۱۴۰۵/۰۶/۱۵

ناصر تقوایی

از «اربعین» ناصر تقوایی تا جای خالی یک فیلم سینمایی بزرگ

هر سال با نزدیک شدن به اربعین، ده‌ها مستند و برنامه تلویزیونی درباره این مناسبت آئینی ساخته یا بازپخش می‌شوند؛ اما اگر بخواهیم یک اثر را به‌عنوان نقطه آغاز سینمای اربعین معرفی کنیم، باید از مستند «اربعین» ساخته ناصر تقوایی نام ببریم. نوشته از «اربعین» ناصر تقوایی تا جای خالی...

۱۴۰۵/۰۵/۱۳

ناصر تقوایی

روایت کمترشنیده شده از ناصر تقوایی

ناصر تقوایی می‌گفت: وظیفه اصلی ما فیلمسازان، نویسندگان و نقاش‌ها این است که زبانی بومی برای این حرفه‌ها پیدا کنیم و بزرگترین کاری که این نسل می‌تواند انجام بدهد، غنی‌تر کردن آن است.

۱۴۰۵/۰۴/۲۱

ناصر تقوایی

اولین نمایش نسخه مرمت‌شده «کاغذ بی خط» در موزه سینمای ایران

در ادامه برنامه «کلاسیک‌های کانون» کانون کارگردانان سینمای ایران، سه‌شنبه ۲۳ تیرماه،ساعت۱۷ نخستین نمایش نسخه مرمت‌شده فیلم «کاغذ بی خط» به کارگردانی ناصر تقوایی، در موزه سینمای ایران برگزار خواهد شد. به گزارش سینماسینما، در این مراسم، فیلم «کاغذ بی خط»؛ اثر ماندگار ناصر تقوایی که به همت فیلمخانه ملی...

۱۴۰۵/۰۴/۲۰

خسرو شکیبایی
هدیه تهرانی
۲

هدیه تهرانی، خسرو شکیبایی، جمیله شیخی و... روی پرده

نسخه مرمت شده فیلم سینمایی «کاغذ بی خط» به کارگردانی ناصر تقوایی و با بازی هدیه تهرانی و خسرو شکیبایی به نمایش درمی‌آید.

۱۴۰۵/۰۴/۲۰

ناصر تقوایی

ناصر تقوایی که عاشق فوتبال بود!

ناصر تقوایی از طرفداران پروپا قرص فوتبال بود و اتفاقات فوتبال را پی می‌گرفت، حتی برخی او می‌گویند او اشراف کاملی به فوتبال داشت و مفسر فوتبال بود.

۱۴۰۵/۰۳/۲۷

بهروز افخمی
ناصر تقوایی

مقایسه فیلمنامه «کوچک جنگلی» تقوایی با سریال افخمی/ از پژوهشِ روایت‌محور تا روایتِ موردپسند صداوسیما

سینماسینما، سیدحسام فروزان فیلمنامه «کوچک جنگلی» نوشته ناصر تقوایی محصول سال‌های پایانی دهه پنجاه و اوایل دهه شصت است؛ دوره‌ای که سینما و تلویزیون ایران در وضعیت پرآشوب پس از انقلاب و تغییرات ساختاری نهادهای تولیدی قرار داشتند. تقوایی در ابتدا این سناریو را برای یک فیلم سینمایی سه ساعته...

۱۴۰۴/۰۹/۲۳

رومن پولانسکی
۱

آسیب‌شناسی سوءاستفاده از قدرت در میان سلبریتی‌ها و سیاستمداران

سینماسینما، علی رضایی سوءاستفاده از قدرت و موقعیت اجتماعی، یکی از معضلات مهم در جوامع مدرن است که نمونه‌های آن را می‌توان در میان هنرمندان، سلبریتی‌ها، ورزشکاران و سیاستمداران مشاهده کرد. این معضل نه تنها باعث آسیب مستقیم به قربانیان می‌شود، بلکه اعتماد عمومی به نهادهای فرهنگی، هنری و سیاسی...

۱۴۰۴/۰۸/۰۷


سلبریتی‌زدگی و سقوط مرزهای اخلاق: از توهین به شاهنامه تا ویو گرفتن به هر قیمت

سینماسینما، علی رضایی در روزهای اخیر، انتشار محتوایی از زینب موسوی – استندآپ کمدین شناخته‌شده – که در آن با الفاظ رکیک به فردوسی و شاهنامه توهین شده، واکنش‌های تند و گسترده‌ای در جامعه به همراه داشته است. این اتفاق بار دیگر نشان داد که مرز میان شوخی، بی‌اخلاقی و...

۱۴۰۴/۰۶/۰۵

حامد بهداد
اکبر رحمتی

“سد معبر” به نیمه رسید

مراحل فیلمبرداری فیلم سینمایی “سد معبر” به کارگردانی محسن قرایی و تهیه کنندگی بهمن کامیار در تهران به نیمه راه رسید. به گزارش روابط عمومی این پروژه سینمایی، “سد معبر” به کارگردانی محسن قرایی این روزها در حالی فیلمبرداری خود را به نیمه رسانده که تمام بازیگران اصلی آن مقابل...

۱۳۹۵/۰۵/۱۷

حامد بهداد
اکبر رحمتی

محسن کیایی به جمع بازیگران «سد معبر» پیوست

سینماپرس: بهمن کامیار از پیوستن محسن کیایی به جمع بازیگران «سد معبر» و شروع کار او از روز شنبه خبر داد.

۱۳۹۵/۰۵/۰۷

نگار نعمتی
محسن قرایی

ادامه فیلمبرداری «سد معبر» در کریمخان با حامد بهداد و باران کوثری

سینماپرس: فیلمبرداری دومین ساخته بلند سینمایی محسن قرایی با نام «سد معبر» همچنان در لوکیشن اصلی فیلم درحال انجام است.

۱۳۹۵/۰۵/۰۴

نگار نعمتی
محسن قرایی

فیلمبرداری «سدمعبر» با بازی حامد بهداد و باران کوثری آغاز شد

سینماپرس: فیلم سینمایی «سد معبر» به تهیه کنندگی بهمن کامیار و کارگردانی محسن قرایی امروز پس از برگزاری مراسم خاکسپاری عباس کیارستمی، در خیابان کریمخان زند کلید می‌خورد.

۱۳۹۵/۰۴/۲۰