«سامی» ادای دین به فرهنگ و سینمای خوزستان | نیمرخ
|جعبه لایتنر آنلاین|

«سامی» ادای دین به فرهنگ و سینمای خوزستان

lazy_placeholder.gifimages-21.jpg سینماسینما، سعید رجبی فروتن

فیلم «سامی» اولین تجربه نیمه بلند حبیب باوی ساجد داستان‌نویس و فیلمساز عرب خوزستانی است.

تماشای فیلمی که سازنده آن با احمد محمود، کیانوش عیاری و ناصر تقوایی حشرونشر داشته و با اشتیاق از مکتب ادبی و هنری آنها نکته‌ها آموخته است، خالی از لطف نیست. آن هم وقتی بدانی همیشه دست در جیب خود دارد و مرهون کمک و حمایت هیچ شخص و نهادی نیست.

بازیگران و نابازیگران محلی به زبان عربی صحبت می‌کنند و زیرنویس یاری‌گر مخاطبی است که با زبان عربی آشنایی ندارد. یکی از نقش ها  را یکبار علیرضا شجاع نوری بازی کرده است، اما کنتراست حاصل از بازی او در مقابل نقش‌آفرینی نابازیگران، سبب شده است تا سکانس‌های شخصیت او بار دیگر با یک بازیگر محلی فیلمبرداری شود.

قصه فیلم در باره سامی مردی است که همسر باردارش را در میدان مین از دست داده و یک پای طفل درون شکم مادر در حین زایمان زودرس قطع شده است. سامی سی سال منتظر مانده است تا نهاد مسئول نظامی زمین کشاورزی او را پاکسازی کند. زمانی که ناامید می‌شود، به سراغ افرادی می‌رود که در کار خنثی‌سازی مین شگرد دارند. از بخت بد سامی همه آن افراد دچار نقص عضو شده‌اند و از خنثی‌سازی فاصله گرفته‌اند. سامی دست آخر اسب اصیل خود را می‌فروشد تا صرف خرید هزینه جهیزیه و پای مصنوعی برای دختر دم بختش کند.

باوی ساجد تمام فیلم‌هایش را در شرایط سخت و طاقت‌فرسای خوزستان ساخته است و به همین خاطر در نشانه‌شناسی فیلم‌های او اقلیم و محیط نقش تعیین کننده‌ای دارند. در آثار او اعم از مستند و داستانی اشخاص با محیط و سختی آن کنار آمده‌اند و دغدغه‌های جدی‌تری را دنبال می‌کنند. در سامی وجود پالایشگاه در پس زمینه و عبور چند باره کاراکتر از بین خطوط لوله انتقال نفت، به خوبی مختصات محیطی نفت‌خیز جغرافیای داستان را نشان می‌دهد. در چنین بستری جمعیت زیادی با فقر دست و پنجه نرم می‌کنند و با سری بالا بی‌آنکه دست به سوی کسی دراز کنند، دنبال رزق و روزی هستند.

سامی طرح داستانی پر فراز و نشیبی ندارد و صحنه و سکانس‌های زیادی دارد که بیشتر در خدمت فرم هستند تا اینکه پیرنگ داستان را تقویت کنند. پلان‌های بلند در لانگ شات که پیاده‌روی یا موتورسواری سامی را در آنها می‌بینیم، آگاهانه ریتم فیلم را کند می‌کنند تا خستگی‌ناپذیری سامی برای رسیدن به هدف القا شوند.

فیلم در لحظاتی با تصویرسازی برای کابوس‌های سامی لحن عوض می‌کند و به سورئال پهلو می‌زند و یا در لحظاتی پاساژهای موسیقیایی، سیمای متفاوتی به فیلم داده و آن را به تجربه هنری نزدیک می‌کند.

به عنوان مثال در یک سکانس سامی با رییس و شیخ قبیله که خودروی گران‌قیمت و راننده‌ای در خدمت دارد، در باره ازدواج صحبت می‌کند. شیخ جوانی‌اش را در پای آرمان‌ نجات خلق در فلسطین و چند کشور عربی و آفریقایی قربانی کرده است و سامی هم بعد مرگ همسرش مایل به ازدواج با زن دیگری نبوده است. شیخ قبیله را دیگر در فیلم نمی‌بینیم.

تمام تلاش سامی تأمین یک زندگی آبرومند برای دخترش است تا در جلوی هم سن و سالانش کم نیاورد.

او راضی به مهاجرت به شهر نیست و انتظار روزی را می‌کشد تا بتواند دوباره در زمینی که فعلا آلوده به مین است، کار کند.

سامی در پاره‌ای از لحظات غرور و مردانگی ناخدا خورشید را تداعی می‌کند. او دوست دارد نان بازوی خود را بخورد و دست رد به سینه ناامیدی بزند. او وفادارانه خانواده‌اش را دوست دارد و به عصبیت‌های قومی و ناموسی راه نمی‌دهد. سامی وقتی از دخترش می‌شنود نامزدش در غیاب پدر پا در خانه نگذاشته است، ابرو در هم می‌اندازد و می‌گوید:

– مگه هر وقت بیرون میرم، خونه رو با خودم می‌برم؟

یا جایی که سامی می فهمد سرباز مرزبانی از ورود اسب سامی به زمین مین گذاری شده، بستوه آمده است، می‌گوید:

– شما زبون اسب روبلد نیستید.

سرباز تعجب کرده و می‌گوید:

-مگه تو بلدی؟

سامی پاسخ می‌دهد:

-اسبه که حرف آدم رو می‌فهمه.

دیالوگ‌های فیلم صیقل خورده هستند. تجربیات داستان‌خوانی و داستان‌نویسی در این بخش کمک زیادی به فیلم و پرداخت شخصیت‌ها کرده است.

سامی از معدود آثاری است که موسیقی و ترانه عربی در خدمت اتمسفر فیلم است.

باوی ساجد به گفته خودش پرونده فیلم‌هایش تا مادامی که به نمایش درنیامده‌اند، باز است و بارها آنها را روتوش کرده و یا صحنه‌هایی را دوباره فیلمبرداری می‌کند.

شش سال از ساخت فیلم می‌گذرد و نخستین نمایش رسمی آن در خانه هنرمندان بود.

منبع: سینما سینما
آدرس کوتاه: https://www.rokh.in/news/149136
دیدگاه

آخرین خبرها
خبرهای پربازدید

کیانوش عیاری

بزرگداشت کیانوش عیاری در موزه سینما برگزار شد

‌‎مراسم بزرگداشت کیانوش عیاری همراه با نمایش فیلم سیمایی «شبح کژدم» در موزه سینمای ایران برگزار شد. نوشته بزرگداشت کیانوش عیاری در موزه سینما برگزار شد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۱۴۰۴/۰۸/۳۰

کیانوش عیاری

بزرگداشت کیانوش عیاری با نمایش «شبح کژدم»

در ادامه برنامه کلاسیک‌های کانون کارگردانان سینمای ایران، بزرگداشت کیانوش عیاری با نمایش «شبح کژدم» برگزار می‌شود. به گزارش سینماسینما، کانون کارگردانان سینمای ایران به مناسبت بزرگداشت کیانوش عیاری به نمایش یکی از آثار شاخص او «شبح کژدم» می پردازد. این فیلم که توسط فیلمخانه ملی ایران مرمت و بازسازی...

۱۴۰۴/۰۸/۲۶

کیانوش عیاری

بزرگداشت کیانوش عیاری همراه با نمایش «شبح کژدم» در موزه سینما

‌‎کانون کارگردانان سینمای ایران بزرگداشت کیانوش عیاری را با نمایش «شبح کژدم» در موزه سینمای ایران برگزار می‌کند. نوشته بزرگداشت کیانوش عیاری همراه با نمایش «شبح کژدم» در موزه سینما اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۱۴۰۴/۰۸/۲۶

کیانوش عیاری
رخشان بنی اعتماد
۴

از بنی اعتماد و پناهی تا مهدویان و آبیار؛ بیانیه مهم تهیه‌کننده- کارگردانان: پروانه ساخت را حذف کنید

هشتاد و هفت تهیه کننده‌_کارگردان سینمای ایران با امضای بیانیه‌ای حمایت قاطع خود از مواضع نوزده صنف سینمایی و بیانیه خانه سینما را اعلام کردند و خواستار حذف پروانه ساخت و پایان ممیزی فیلمنامه شدند. به گزارش سینماسینما، رخشان بنی اعتماد، علیرضا داوودنژاد، جعفرپناهی، کیانوش عیاری، محمدرسول اف، تهمینه میلانی،...

۱۴۰۴/۰۸/۱۲

مهدی هاشمی
کیانوش عیاری
۱

نسخه اصلی «خانه پدری» در فیلم‌نت عرضه شد

فیلم چالشی و بحث برانگیز «خانه پدری» که یکی از مهم‌ترین آثار در کارنامه کیانوش عیاری است، در فیلم‌نت عرضه شد. نوشته نسخه اصلی «خانه پدری» در فیلم‌نت عرضه شد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۱۴۰۴/۰۵/۱۲

کیانوش عیاری

نسخه اصلی «خانه پدری» آنلاین اکران شد

فیلم چالشی و بحث برانگیز «خانه پدری» که یکی از مهم‌ترین آثار در کارنامه کیانوش عیاری است، در فیلم نت عرضه شد. به گزارش سینماسینما، فیلم سینمایی «خانه پدری» به کارگردانی، نویسندگی و تهیه‌کنندگی کیانوش عیاری و محصول سال ۱۳۸۹ بالاخره پس از گذشت سال‌ها توقیف و محدودیت نمایش در...

۱۴۰۴/۰۵/۱۲

کیانوش عیاری
رخشان بنی اعتماد
۱

یک سینماگر ایرانی دیگر در جشنواره ونیز/ «درون امیر» در مسابقه‌ی «روزهای مولفین» شرکت می‌کند

فیلم «درون امیر» ساخته امیر عزیزی در بخش مسابقه‌ی «روزهای مولفین» در جشنواره ونیز شرکت خواهد کرد‌. به گزارش سینماسینما، کارگردان این فیلمِ امیر عزیزی چهل و یک ساله فعالیت‌های سینمایی‌اش را در سال ۲۰۰۳ به‌عنوان دستیار کارگردانانی چون کیانوش عیاری و رخشان بنی اعتماد آغاز کرد. سپس فیلم های...

۱۴۰۴/۰۵/۰۵

ناصر تقوایی

از ادعای عجیب و غریب ناصر تقوایی تا «انزوای ناخواسته» اش

احمد طالبی‌نژاد در سالروز درگذشت ناصر تقوایی گفت: خالق «ناخدا خورشید» در سالهای پایانی عمرش در یک انزوای ناخواسته بود.

۱۰ساعت پیش

ناصر تقوایی

چرا ناصر تقوایی دیگر فیلم نساخت؟

احمد طالبی‌نژاد، روزنامه‌نگار و منتقد سینما در سالروز درگذشت ناصر تقوایی، هنر فیلمنامه‌نویسی این کارگردان بزرگ سینمای ایران را بررسی کرد. در این گفت‌وگو که در استودیوی ایسنا انجام شد، زوایای تازه‌ای از زندگی ناصر تقوایی مطرح و مهارت وی در اقتباس آثار ادبی تحسین شد.

۹ساعت پیش

ناصر تقوایی

«کاغذ بی‌خط »؛ فیلمی روشنفکرانه با نگاهی فلسفه‌گرا

سینماسینما، امیرابراهیم جلالیان فیلم «کاغذ بی‌خط» آخرین ساخته ناصر تقوایی است که سال ۱۳۸۰، پس از سال‌ها سکوتِ این فیلمسازِ صاحب‌سبک، به نمایش درآمد و به‌نوعی واپسین حضور جدی او در سینمای ایران بود. فیلم، برخلاف آثار شاخص و سنگین پیشین او مانند «ناخدا خورشید» یا «آرامش در حضور دیگران...

۱۴۰۵/۰۷/۱۳

اکبر عبدی
بهرام بیضایی
۱

ویدیو/ شبی برای سینمای «ایران»

آیین گرامیداشت روز سینما با محوریت «ایران» شامگاه پنج‌شنبه (۲۶ شهریور) در محوطه بیرونی موزه سینما و با حضور تعدادی از مسوولان و هنرمندان سینما و تلوبزیون و با نکوداشت یاد بهرام بیضایی، ناصر تقوایی و اکبر عبدی گرامی داشته شد.

۱۴۰۵/۰۶/۲۷

اکبر عبدی
بهرام بیضایی
۱

گرامیداشت روز سینما / گزارش تصویری

گرامیداشت روز سینما با محوریت «ایران» و با نکوداشت یاد بهرام بیضایی، ناصر تقوایی و اکبر عبدی و آنهایی که جان خود را در جنگ و ناآرامی های دی‌ماه سال گذشته از دست دادند، شامگاه پنج‌شنبه ۲۶ شهریور ماه در موزه سینمای ایران برگزار شد. عکاس: علی چاشنی‌گیر

۱۴۰۵/۰۶/۲۷

ناصر تقوایی

نامگذاری تالار نشست‌های خانه سینما به نام ناصر تقوایی

تالار نشست‌های خانه سینما شماره ۲ با حضور مدیرعامل خانه سینما و جمعی از سینماگران به نام ناصر تقوایی نامگذاری شد. نوشته نامگذاری تالار نشست‌های خانه سینما به نام ناصر تقوایی اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۱۴۰۵/۰۶/۲۴

ناصر تقوایی

یک نامگذاری به یاد تقوایی در آستانه نخستین سالگرد درگذشت

در فاصله کمتر از یک ماه مانده تا اولین سالروز درگذشت ناصر تقوایی، سالنی در خانه سینما ۲ به یاد این فیلساز مشهور ایرانی نامگذاری شد.

۱۴۰۵/۰۶/۲۴

همایون اسعدیان
ناصر تقوایی

در شبی برای «ای ایران» چه گذشت؟

نسخه مرمت‌شده «ای ایران» ناصر تقوایی در آستانه روز ملی سینما به نمایش درآمد؛ همایون اسعدیان در این نشست، منفردزاده را آهنگسازی بی‌نظیر خواند و تأکید کرد که ساخت آثاری چون «ناخدا خورشید» و «دایی جان ناپلئون» برای ماندگاری یک فیلمساز در تاریخ هنر کافی است.

۱۴۰۵/۰۶/۱۸


روایت خلاقه مستندسازان برای نمایش عبور مام میهن از گردنه‌ای دشوار حائز اهمیت است

سعید رجبی فروتن، مدیر فرهنگی در یادداشتی نسبت به شرایط این روزهای تهران واکنش داد. نوشته روایت خلاقه مستندسازان برای نمایش عبور مام میهن از گردنه‌ای دشوار حائز اهمیت است اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۱۴۰۴/۰۴/۰۱

بهروز افخمی
۲

رابطه دولت با صنوف سینمایی باید نظام‌مند شود

سعید رجبی فروتن گفت: یکی از کارهایی که در این دولت تکلیفش باید مشخص شود، رابطه و تعامل دولت، سازمان سینمایی و صنوف است و به نظرم این تعامل و رابطه باید نظام‌مند شود. نوشته رابطه دولت با صنوف سینمایی باید نظام‌مند شود اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۱۴۰۳/۰۴/۲۱


رجبی فروتن: «کاناپه» و «قاتل و وحشی» با چالش‌های جدی و آشکار فقهی روبه‌رو هستند/ شاید یک قرائت جدید از فقه مشکل را حل کند

سعید رجبی فروتن مدیر قدیمی و با سابقه سینمایی که در یک سال آخر دولت دوازدهم عهده دار معاونت نظارت و ارزشیابی وزارت ارشاد بود در گفتگو با امیرعباس صباغ در برنامه این هفته سینمامعیار درباره شرایط امروز سینمای ایران و سالهای مدیر اش در دولت دوازدهم گفت.به گزارش سینماسینما...

۱۴۰۰/۰۹/۰۵


معاون نظارت و ارزشیابی خبر داد: به زودی اعضای شوراهای پروانه ساخت و نمایش معرفی می‌شوند

سعید رجبی فروتن معاون نظارت و ارزشیابی سازمان سینمایی درباره وضعیت شوراهای پروانه ساخت و نمایش و آئین نامه های مرتبط توضیحاتی را ارائه داد. به گزارش سینماسینما به نقل از روابط عمومی سازمان سینمایی، معاون نظارت و ارزشیابی سازمان سینمایی درباره فعالیت شوراهای پروانه ساخت و نمایش گفت: همانطور...

۱۴۰۰/۰۷/۲۷

حمید نعمت الله
۱

معمولا فیلمسازان پس از دریافت بازخورد جشنواره‌ای فیلم‌هایشان نسخه متفاوتی را به شورای بازبینی ارائه می‌دهند

معاون نظارت و ارزشیابی سازمان سینمایی با بیان اینکه بحز «قاتل و وحشی» هیچ فیلم دیگری نبوده که به دلیل مجوز به داوری نرسیده باشد، رفع مشکل فیلم حمید نعمت‌الله را منوط به تقاضای تهیه‌کننده و اراده و تمایل او به رفع مشکل موجود برای اکران عمومی دانست.

۱۳۹۹/۱۱/۰۹


تصمیم‌گیری برای فیلمبرداری آثار برعهده ستاد کروناست

معاون نظارت و ارزشیابی سازمان سینمایی اعلام کرد: تصمیم‌گیری درباره روند کار پروژه‌هایی که در این روزها مشغول فیلمبرداری و تولید هستند برعهده ستاد ملی مبارزه با کروناست.

۱۳۹۹/۰۷/۳۰


فروتن حکم گرفت / رفتنی شدن طباطبایی نژاد از وزارت ارشاد

طی حکمی از سوی حسین انتظامی (رئیس سازمان سینمایی)، سعید رجبی فروتن به عنوان معاون ارزشیابی و نظارت سازمان سینمایی منصوب شد.

۱۳۹۹/۰۷/۰۹


کارآفرینان ایران ناسیونال؛ زندگی برادران خیامی مستند شد

‎با پایان تصویربرداری مستند بلند احمد محمود با موضوع زندگی برداران خیامی،تدوین این مستند آغاز شد. ‎به گزارش ایسنا، این ...ادامه مطلب نوشته کارآفرینان ایران ناسیونال؛ زندگی برادران خیامی مستند شد اولین بار در بانی فیلم. پدیدار شد.

۱۴۰۴/۰۳/۰۷

باران کوثری
۱

صدداستان؛ برنامه تازه سوینا/ انتشار سه داستان کوتاه با صدای باران کوثری

سوینا نسخه صوتی بهترین داستان‌های کوتاه ایران و جهان را تحت عنوان «صد داستان» با خوانش هنرمندان منتشر می‌کند. به گزارش سینماسینما، در اولین قسمت از «صد داستان»، باران کوثری داستان‌های «در تاریکی» نوشته احمد محمود، «بیچارگان» اثر ویکتور هوگو و «عید ایرانی‌ها» نوشته سیمین دانشور را برای نابینایان روایت...

۱۴۰۳/۰۲/۱۹


حمید لبخنده؛ از بازی در تالار وحدت تا گارسونی در رستوران

در خانواده احمد محمود هنرمند دیگری هم در حال جوانه زدن بود. همان زمانی که آقای نویسنده دست به قلم داشت و در خانه پدری از وقایع اجتماعی میهنش می‌نوشت، خواهرزاده نوجوانش حمید، شوق تئاتر پیدا کرده بود.  

۱۴۰۰/۱۰/۱۹


واکنش خانواده «احمد محمود» به تخریب خانه‌ نویسنده

فرزند احمد محمود در واکنش به تخریب خانه‌ پدری این نویسنده فقید در اهواز می‌گوید: اگر قصد نگهداری این خانه بود، آن را نگه می‌داشتند. این خانه یادگار احمد محمود بود، یادگار «همسایه‌ها»، یادگار «زمین سوخته». به گزارش ایسنا، هر روز شهرهای‌مان خالی‌تر از نشانه‌های قدیمی و آشنا می‌شود؛ یک...

۱۳۹۹/۱۱/۲۷


«همسایه ابدی ما» روی پرده کانون فیلم خانه سینما

«همسایه ابدی ما» روی پرده کانون فیلم خانه سینما

سینماپرس: مستند «همسایه ابدی ما» ساخته محمدعلی سجادی درباره احمد محمود نویسنده کتاب سخیف و مستهجن همسایه ها، در کانون فیلم خانه سینما به نمایش درمی آید.

۱۳۹۸/۱۰/۲۸