مصاحبه با پژمان بازغی:«بارکد»، یک فانتزی تمام عیار | نیمرخ

مصاحبه با پژمان بازغی:«بارکد»، یک فانتزی تمام عیار

پژمان بازغی در چند سال اخیر در فیلم های سینمایی ریز و درشتی حضور داشته اما بارکد یکی از خوب های کارنامه اوست. او در این فیلم بازیگر نقش سامان است؛ پلیس عجیب و غریب قصه که به عنوان مامور مخفی وارد باند خلافکارها شده و حالا برای خودش یک پا خلافکار است و به اعتراف خودش، هم موارد می زند، هم جنس جا به جا می کند و به راحتی هم آدم می کشد. در طول این سال ها کمتر پلیسی را دیده ایم که این مشخصات را داشته باشد و تا این حد از پلیس های معمول در فیلم ها دور باشد. به همین دلیل در مورد این کاراکتر فانتزی گپ مفصلی با پژمانی بازغی زدیم.


چطور به پروژه بارکد پیوستید؟

خیلی اتفاقی شد. من به خاطر فیلم سینمایی «هلن» ریش بلندِ دکلره شده زردرنگی داشتم که بعد از آن هم ریشم را نزدم و با همان گریم سر کار آقای مهدی جعفری به اسم «بلوگا» رفتم او گفت مشغول کلیدزدن کار جدید مصطفی کیایی برای جشنواره است و من هم گفتم به مصطفی سلام برسان. دیگر صحبتی نشد تا اینکه چند وقت بعد محسن کیایی به من زنگ زد، خوش و بشی کردیم و گفت ریشت را هنوز داری؟ گفتم آره؛ گفت پس بیا دفتر مصطفی با شما کار دارد.

از همان اول برای نقش پلیس رفتید؟

بله، رفتم و گفتند نقشی دارند که یک پلیس عجیب و غریب است و فیلمنامه را بخوانم اگر دوست داشتیم کار کنیم. فیلمنامه را خواندم، صحبت کردیم ولی قرارداد نبستیم؛ چون من فردایش به دلیل کاری باید می رفتم شمال کشور و قرار شد بعد از برگشت برای قرارداد بیایم اما آنجا که بودم از طرف پروژه با من تماس گرفتند، معذرت خواهی کردند و گفتند یکی از بازیگران که از دوستان خوب مصطفی است، به دفتر آمده و در رودربایستی قرارداد نقش پلیس را با او بستند.


جدا؟ و بعد شما چکار کردید؟

همان روز خیلی ناراحت شدم، پیامکی به محسن دادم، تشکر کردم و گفتم دعوتم کنید بیایم فیلم را ببینم؛ چون فیلمنامه را خواندم خیلی علاقه مند شدم ببینم ماحصلش چه خواهدشد. البته فردا صبحش محسن دوباره زنگ زد و گفت پاشو بیا دفتر، من و مصطفی دیشب خوابمان نبرده و این نقش را باید تو بازی کنی. من هم خیلی خوشحال شدم که این نقش به من رسید.

شخصیت سامان کاراکتر عجیب و غریبی بود و ظاهرش هم نسبت به ماموران پلیس (چه مخفی، چه عادی) که پیش از این دیده بودیم، خیلی متفاوت بود. چطور به این فرم رسیدید؟

با آقای کیایی خیلی حرف زدیم و بعد از جمع بندی نهایی به این نتیجه رسیدیم که بیشتر از این جا نداشت تا سامان عجیب و غریب باشد! در مورد فیزیکش هم محسن دارسنج خیلی زحمت کشید تا مثلا فرم ریش را طوری در بیاوریم که جدید باشد. بعد ریش را قرمز و داخلش را سیاه کردیم، بغل موهایم را کوتاه  و سعی کردیم به یک فرم خاصی برسیم.

خود شخصیت سامان هم خیلی خاص است، کم پیش می آید یک پلیس ببینیم که برای برخوردن با خلافکارها همه جور کار کرده باشد. فکر می کنید همین خاص بودن باعث دیده شدنش شد؟

سامان کاراکتر متفاوتی است، ما به ازای بیرونی برای او نداریم و یک جورهایی فانتزی است. بدون شک پلیسی که خالکوبی کرده یا ریش هایش را قرمز و موهایش را آلمانی اصلاح کرده باشد و کت چرم بپوشد، نداریم. این پلیس در اصل غیرواقعی است و به همین خاطر بیشتر دیده شد. شخصیت سامان دور از ذهن و دور از جامعه بود و همه چیزش مختص خودش بود.

حتی خشونتش.

بله، کلا در این فیلم خشونت شخصیت ها هم کمدی است. تیر می زنند تو پای هم، آدم می کشند، جنازه ای را شبانه حاک می کنند و مردم به همه این اتفاقات می خندند. این فیلم همه چیزش فانتزی است. به نظرم یکی از حسن های فیلم بارکد این است که کاملا هوشمندانه نوشته شده. در این فیلم خیانت، دروغ، کلاهبرداری، قتل و درگیری وجود دارد ولی همه آنها فانتزی است. اصلا بارکد یک جورهایی مثل آلیس در سرزمین عجایب، است!

حالا نقدهایی را که برای همین فیلمی که از نظر شما فانتزی است نوشته شده، خوانده اید؟


بعضی از دوستان خیلی جدی گرفته اند، من این نقدها را که می خوانم با خودم فکر می کنم که چرا ما از سینمای واقعی دور شدیم؟ واقعیت سینما این است که ما با هنرمان دروغ هایی به مردم بگوییم که آن ها با اشتیاق ببینند و با آن رویاپردازی کنند؛ مثل فیلم ایندیانا جونز یا فیلم جنگ ستارگان اصلا چنین چیزهایی وجود ندارند، اما من سینماگر چندتا کاراکتر خلق می کنم، یک شمشیر نورانی دستشان می دهم و می گویم بپذیرید که اینها از یک ستاره دیگر آمده اند، مردم هم قبول می کنند. این تفاوت ما با سینمای جهان است.

یعنی سینمای ما دنبال فانتزی نیست؟

خیر، ما می خواهیم به همه چیز ما به ازای زمینی بدهیم؛ مثلا جایی نوشته بودند در این فیمل به لباس روحانیت توهین شده است، در حالی که ما اتفاقا داریم می گوییم از این لباس که مورد اعتماد قشر زیادی از  مردم است، سوءاستفاده کردند و هیچ توهینی نکردیم. باید اینها را فراموش کنیم و دیدمان را به فیلم ها عوض کنیم؛ منظورم این است که ما باید ذهنمان را رشد بدهیم.

خب این مدل نگرش ها از کجا به وجود آمده؟

این تقصیر سینمای یک دهه اخیر است که ما به همه چیز ما به ازای بیرونی دادیم و گفتیم این آدم ها در جامعه وجود دارند و ما درباره انسان های دور و اطراف خودمان فیلم می سازیم. ما در چند سال اخیر به سمت سینمای رئالیته رفتیم، در حالی که باید سوررئال باشیم. ما کمی باید دوربینمان را به سینمای واقعی نزدیک تر کنیم. شما سینمای جهان را ببینید، در حال حاضر انیمیشن بیشتر از فیلم رئال می فروشد و مردم دوست دارند دنیای فانتزی را دنبال کنند.

پس تو معتقدی بارکد از قاعده فیلم های رئالیتی مستثناست؟


من مخالف عده ای هستم که فکر می کنند بارکد واقعا رئال اتفاق می افتد و خیانت، دزدی، پلیس و خلافکارش همگی واقعی هستند. ما حتی یک لباس پلیس تن سامان نکردیم که بگوییم یک مامور نیروی انتظامی است. تا انتهای فیلم هیچ شناسنامه بیرونی به این شخصیت ندادیم و به طور کلی گفتیم پلیس. این پلیس می تواند مثل روبوکاپ یک پلیس ماشینی باشد و شما بپذیری یا مثل سامان باشد و شما بپذیری. در مجموع او مامور قانون است و ما نگفتیم برای چه بخش و ارگانی است.

یعنی سامان هم مثل مابقی کاراکترها کلا فانتزی است.


بله، او یک پلیس فانتزی است و این به معنی نیست که ما بگوییم همه پلیس های ما فانتزی هستند. مامور پلیسی که در فیلم ما حضور دارد یک کاراکتر خیالی است، همان طور که شخصیت های اصلی قصه فانتزی هستند و همان طور که کاراکتر پابلو فانتزی است.


در بعضی از صحنه ها هم انگار این پلیس به قدری در مواد فرورفته که گویا تازه استعمال کرده و به قول امروزی ها چِت کرده، درست حدس زدیم؟

بله، ما اصلا یک پلان داشتیم که سامان در حال مصرف مواد است و آن را از دل کار درآوردند. در حالی که همین مسائل نشان می دهد او یک مامور قانون کاملا فانتزی است. خود آقای کیایی در مصاحبه مطبوعاتی اش گفت من فیلمی ساختم که شما با آن سرگرم شوید و هیچ مفهوم فرامتنی را هم در بر نمی گیرد.

چند تا تیکه کلام هم داشتید، مثل همان «علی الخصوص» و «تیر می زنم توی پاهاتون» و... این ها ابتکار خودت بود یا در فیلمنامه نوشته بودند؟

اینها هم در فیلم وجود داشت؛ مثلا از همان ابتدا اسم فیلم «صاف کننده» بود و از همان اصطلاح پرکاربرد «دهنت را صاف می کنم» که شخصیت ها می گفتند، آمد. «علی الخصوص» هم که تاکیدی در ادبیات ماست و با فرمول تکرار آن را بامزه کردیم.

پس اصلا بداهه پردازی نداشتید؟

فکر نکنید بارکد یک فیلم کمدی است و پایه بسیاری از شوخی های آن بداهه پردازی است، اصلا اینطور نبود، واو به واو فیلم از روی فیلمنامه جلو رفته و سکانس ها دقیقا همان چیزی است که در فیلمنامه بوده، نه بیشتر و نه کمتر. مصطفی به ما می گفت سراغ بداهه نروید و سعی کنید حرکتی داشته باشید که بیننده را وادار به خنده کنید. بارکد در اصل یک سینمای کمدی است و به زور دنبال خنده گرفتن نیست.

نگاهی به آثار و دغدغه های مصطفی کیایی با کمک پژمان بازغی

این نقدهای اجتماعی
یکی از بخش های اصلی پرونده ما بررسی آثار کارگردان بارکد و واکاوی مضامینی است که در بیشتر آنها یکسان است. پژمان بازغی را هم وارد گود کردیم تا نظرات او را نیز درخصوص کارنامه کیایی و آثار قدیمی و جدیدش و حرف هایی که در دل آنها نهفته است، بشنویم. این شما و این مصطفی کیایی از زبان پژمان بازغی.

کارهای قبلی

بالاخره بعد از بیست و اندی سال بودن در سینما و کار کردن با انواع و اقسام آدم ها، از مدل کارکردنشان می توان فهمید چه کسی کارگردان خوبی است. من دورادور کارهای مصطفی را پیگیری می کردم و از همان ابتدا که با فیلم بعدازظهر سگی سگی نامش مطرح شد، متوجه شدم به نسبت جوان های دیگر آدم باهوش و بلدکاری است. البته بعدازظهر سگی سگی را خیلی دوست نداشتم، به نظرم مشکلاتی بیرون پروژه وجود داشت که روی کار هم تاثیر گذاشت اما خط ویژه، ضدگلوله و عصر یخبندان را دیدم و از آنها خوشم آمد.
نگاهی به آثار و دغدغه های مصطفی کیایی با کمک پژمان بازغی

یک تجربه خوب

مصطفی کارگردان خیلی خوبی است، صحنه خوشحالی دارد و آدم های حال خوب کنی هم در کنارش هستند. مهدی جعفری، حجت اشتری، سجاد رحیمی، مهدی صالح کرمانی، محسن دارسنج و... همه یک تیم جوان هستند. یک جورهایی من از همه در این پروژه پیرتر بودم. به طور کلی پشت صحنه خوشحالی بود و من خیلی از بودن در آن لذت بردم. خیلی خوب است که این تیم یکدیگر را پیدا کردند، ما از روزی که کار را کلید زدیم (آذرماه پارسال)، در تلگرام یک گروه به اسم بارکد درست کردیم که هنوز هم پابرجاست و تنورش داغ است.

فیلم هایی که حرف می زنند

دغدغه های مصطفی در همه کارهایش کاملا مشخص است. همه ما تقریبا جزء طبقه متوسطی هستیم که با کمی بالا و پایین زندگی هایی شبیه به هم داریم و خیلی پیش آمده که دیدیم پول های بادآورده به دست کسانی رسیده و بعضی ها یک شبه پولدار شدند. بعد آن ها را با خودمان مقایسه می کنیم و می بینیم اینها که بیشتر از ما کار نمی کنند، کارشان هم که سنگین تر از ما نیست، ولی چرا اوضاع مالی ما شبیه به آنها نیست؟ به نظرم آقای کیایی در فیلم هایش یک تم ثابت دارد و نوک پیکانش به سمت طبقه ای است که شاید یک شبه پولدار شدند. به نظرم فیلم های کیایی نقدی اجتماعی است به کسانی که شبیه آنها را زیاد دیدیم و الان هم بعضی هایشان در اوین هستند!


امضای خاص مصطفی
خود کیایی استاد این کارهاست. او به جز بارکد در «عصر یخبندان» و «خط ویژه» هم این دوخت و دوزها را دارد و سکانس ها را به زیبایی به هم متصل می کند. در همه فیلم هایش این مسائل هست و تبدیل به امضایش شده؛ مثلا در سکانسی کاراکترها یکدیگر را ملاقات و مخاطب را شگفت زده می کنند و این زاویه مقابل همان پلانی است که ابتدا دیدیم. این بخشی از ریزه کاری هایی است که مال خود مصطفی است.
منبع: نقد فارسی
آدرس کوتاه: http://www.rokh.in/news/1588
دیدگاه

آخرین خبرها
خبرهای پربازدید

مهدی جعفری

مهدی جعفری: انیمیشن فقط برای کودک نیست

مهدی جعفری؛ نویسنده و تهیه‌کننده انیمیشن «شمشیر و اندوه» گفت: انیمیشن فقط برای کودک نیست و ما برای بزرگسالان و نوجوانان این کار را تولید کردیم. در همه‌ جای دنیا، انیمیشن فقط برای کودک ساخته نمی‌شود. نوشته مهدی جعفری: انیمیشن فقط برای کودک نیست اولین بار در سوره سینما پدیدار...

۱۴۰۲/۱۱/۱۷

مهدی جعفری

پوستر انیمیشن «شمشیر و اندوه» رونمایی شد

پوستر انیمیشن سینمایی «شمشیر و اندوه» به کارگردانی عماد رحمانی و مهرداد محرابی منتشر شد. نوشته پوستر انیمیشن «شمشیر و اندوه» رونمایی شد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۱۴۰۲/۱۱/۱۱

سحر جعفری جوزانی
بهنام تشکر

فیلم سینمایی «بهشت تبهکاران» / گزارش تصویری

فیلم سینمایی «بهشت تبهکاران» به کارگردانی «مسعود جعفری جوزانی» در بخش رقابتی «سودای سیمرغ» در چهل و دومین دوره جشنواره بین‌المللی فیلم فجر اکران خواهد شد. در این فیلم بازیگرانی چون: امیرحسین آرمان، لادن مستوفی، سحر جعفری جوزانی، پژمان بازغی، حمید گودرزی، رضا یزدانی، بهنام تشکر، هومن برق‌ نورد، حسام...

۱۴۰۲/۱۰/۲۳

سحر جعفری جوزانی
پژمان بازغی

انتشار عکس‌های «بهشت تبهکاران» آخرین ساخته سینمایی جعفری جوزانی

در آستانه‌ نخستین اکران فیلم سینمایی «بهشت تبهکاران» به کارگردانی «مسعود جعفری جوزانی» در بخش رقابتی «سودای سیمرغ» در چهل و دومین دوره جشنواره بین‌المللی فیلم فجر، عکس‌های این اثر ...ادامه مطلب نوشته انتشار عکس‌های «بهشت تبهکاران» آخرین ساخته سینمایی جعفری جوزانی اولین بار در بانی فیلم. پدیدار شد.

۱۴۰۲/۱۰/۲۳

مهدی جعفری
بهاره کیان افشار

«بارکد» با بهرام رادان و محسن کیایی به شبکه نمایش خانگی آمد

سینماپرس: فیلم سینمایی «بارکد» به کارگردانی و تهیه کنندگی مصطفی کیایی امروز سه شنبه ۲۳ شهریور ماه وارد شبکه نمایش خانگی شد.

۱۳۹۵/۰۶/۲۳

پرویز پرستویی
مسعود ده نمکی

نامزدهای جشنواره علیه فهرست نامزدهای جشنواره

نامزدهای جشنواره علیه فهرست نامزدهای جشنواره

با اعلام نام کاندیداهای دریافت سیمرغ بخش مسابقه سینمای ایران جشنواره فجر، سینماگران و منتقدان به عملکرد هیات داوران واکنش‌ منفی نشان دادند و از ناعدالتی گلایه کردند. نکته جالب آن است که علاوه بر کسانی که کارشان نادیده گرفته شده، برخی از نامزدهای دریافت جایزه واکنش منفی نشان داده‌اند...

۱۳۹۵/۱۱/۱۹

شهرام حقیقت دوست
هادی مرزبان

درخشنده: «زیر سقف دودی» یک تلنگر و هشدار جدی به جامعه است/ در فیلم هایم قضاوت نمی کنم چون قاضی خوبی نیستم

درخشنده: «زیر سقف دودی» یک تلنگر و هشدار جدی به جامعه است/ در فیلم هایم قضاوت نمی کنم چون قاضی خوبی نیستم

سینماپرس: پوران درخشنده کارگردان سینمای کشور که با جدیدترین فیلمش با عنوان «زیر سقف دودی» در بخش مسابقه سی و پنجمین جشنواره فیلم فجر حضور دارد گفت: این فیلم یک تلنگر و هشدار جدی به جامعه است و به تمامی خانواده هایی که دچار چنین مشکلی شده اند گوشزد می...

۱۳۹۵/۱۱/۱۶


جشنواره فیلم فجر، دیگر یک جشنواره تخصصی نیست

جشنواره فیلم فجر، دیگر یک جشنواره تخصصی نیست

سینماپرس: محسن دارسنج با اعتراض نسبت به عدم حضور فیلم سینمایی «لباس شخصی» در بخش سودای سیمرغ جشنواره سی‌وهشتم فجر، درباره طراحی چهره این پروژه مرتبط با تاریخ معاصر توضیحاتی ارائه کرد.

۱۳۹۸/۱۰/۲۹

مهتاب نصیرپور

مهتاب نصیرپور اولین بازیگر فیلم سینمایی «آستیگمات» شد

مهتاب نصیرپور به عنوان اولین بازیگر فیلم «آستیگمات» به کارگردانی مجیدرضا مصطفوی به این پروژه پیوست.

۱۳۹۵/۱۱/۲۹

باران کوثری
حامد بهداد

«سد معبر» و همبازی شدن دوباره حامد بهداد و باران کوثری

«سد معبر» و همبازی شدن دوباره حامد بهداد و باران کوثری

سینماپرس: محسن قرایی امسال با دومین فیلم بلند سینمایی اش “سد معبر” متقاضی حضور در جشنواره فیلم فجر است

۱۳۹۵/۱۱/۱۶

باران کوثری
محمدرضا هدایتی

برنامه روز نخست کاخ مردمی جشنواره فیلم فجر/ آغاز نمایش در پردیس ملت با «مادری»

برنامه روز نخست کاخ مردمی جشنواره فیلم فجر/ آغاز نمایش در پردیس ملت با «مادری»

سینماپرس: نخستین روز از سی و پنجمین جشنواره فیلم فجر در پردیس سینمایی ملت با نمایش چهار فیلم آغاز می شود.

۱۳۹۵/۱۱/۱۰

مهتاب کرامتی
هومن بهمنش

خبرهایی از سریال‌های مهران احمدی و هومن بهمنش

سریال «بی‌گناه» به کار گردانی مهران احمدی و تهیه کنندگی مصطفی کیایی قرار است بزودی به پخش برسد. همچنین سریال «سواره نظام کوچک» به تهیه‌کنندگی مهتاب کرامتی و کارگردانی هومن بهمنش وارد مرحله پیش‌تولید شده است.

۱۴۰۰/۰۹/۱۹

علی سرتیپی
مصطفی کیایی

تهیه‌کننده سریال در جلسه ساترا مطرح کرد/ نمایش سیگار در «زخم کاری» اشتباه بود

تهیه‌کننده سریال در جلسه ساترا مطرح کرد/ نمایش سیگار در «زخم کاری» اشتباه بود

محمدرضا تخت کشیان تهیه کننده سریال «زخم کاری» در نشستی با ساترا بیان کرد که نمایش سیگار در سریال «زخم کاری» اشتباه بود و ما این انتقاد را می‌پذیریم. به گزارش سینماسینما، به نقل از روابط عمومی رسانه ملی، نشست وحید فرهمند قائم مقام سازمان تنظیم مقررات صوت تصویر فراگیر...

۱۴۰۰/۰۷/۲۸